Título	Revolución! Noticias dun novo mundo
Descrición	Este REA é o número 6 - dun total de 6- da proposta cREAgal para Xeografía e Historia en 3.º ESO. A situación de aprendizaxe céntrase na análise, interpretación e difusión de contidos históricos relacionados coas revolucións burguesas, a Revolución Industrial e a crise do Antigo Réxime en España e Galicia ata 1814. O alumnado investigará os cambios que deron lugar á sociedade liberal e de clases, empregando fontes históricas e ferramentas dixitais para organizar e comunicar a información de maneira crítica e estruturada. O alumnado terá como reto crear un xornal histórico —en formato escrito, dixital, pódcast ou radio— no que, como reporteiros da época, elaborarán noticias, entrevistas e reportaxes sobre os principais acontecementos e transformacións estudadas. Estes produtos permitirán analizar e difundir os cambios históricos traballados, empregando linguaxe específica, formatos creativos e estratexias de comunicación propias dos medios.
Persoas elaboradoras	Manuel Alonso García Pablo Ordás Díaz Montserrat Rodríguez Paz
Organización	Dirección Xeral de Ordenación e Innovación Educativa. Consellería de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional. Xunta de Galicia.
Licenza	Licenza Creative Commons Atribución Non comercial Compartir igual 4.0
Identificación	"Revolución! Noticias dun novo mundo"; ISSN (web): 3101-0040

Este contido foi creado con eXeLearning, o editor libre e de fonte aberta deseñado para crear recursos educativos.

Versión

Versión	Data de publicación	Notas sobre a versión
1.0	Xuño 2026	Primeira versión

Créditos dos recursos multimedia

Páxina 1

Portada — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Revolución! Noticias dun novo mundo* (CC BY-NC-SA)

Páxina 2

Pictograma dun vendedor — Pictograma de ARASAAC

Pictograma dun campesiño — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que simboliza a Revolución francesa — Pictograma de ARASAAC

Cartel de propaganda de 1793 que representa a Primeira República Francesa, co lema da revolución — Autor Descoñecido (Gallica Digital Library). *Unité Indivisibilité de la République* (Dominio público)

Elaboración propia (proxecto cREAgal) a partir de pictogramas de ARASAAC. *Adeus Idade Moderna, ola Idade Contemporánea* (CC BY-NC-SA)

Jose Carlos Profe Historia. Historia y cine. Antiguo Régimen Sociedad estamental Diferencias pueblo y nobleza dos trozos de dos peliculas (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 3

Portada dun xornal con novas revolucionarias — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Revolución! Noticias dun novo mundo* (CC BY-NC-SA 4.0)

Pictograma que representa unha persoa chegando a meta — Pictograma de ARASAAC

Imaxe do diario de aprendizaxe no proxecto cREAgal. Amosa un lapis e un caderno co logotipo do proxecto na tapa — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Diario de aprendizaxe* (CC BY-NC-SA 4.0)

Páxina 4

Alvesgaspar. *Estatua ecuestre de Felipe IV* (CC BY-SA)

Reloxo con ás que representa o tempo que voa — Pictograma de ARASAAC

Persoa elixindo algo — Pictograma de ARASAAC

Persoas traballando en grupo — Pictograma de ARASAAC

Lousa con elementos de clase de ciencias — Pictograma de ARASAAC

Pantalla co índice bursátil — Pictograma de ARASAAC

Autoría descoñecida. *Alfonso X el Sabio en El libro de los juegos* (Dominio público)

Sebastiano del Piombo. *Portrait of a Man, Said to be Christopher Columbus* (Dominio público)

Autoría descoñecida. *Cantino planisphere (1502)* (Dominio público)

Host09 Obra derivada: Trasamundo. *Escudo del rey Carlos I de España antes de 1520* (CC BY-SA)

Autoría descoñecida. *The Battle of Lepanto of 1571* (Dominio público)

Heralder. *Versión ornamentada del escudo grande del Rey de España, 1761–1868 y 1874–1931 (Casa de Borbón)* (CC BY-SA)

Heralder. *Escudo y medalla de los académicos de la Real Academia de Historia (España)* (CC BY-SA)

Anton Raphael Mengs. *Retrato del rey Carlos III de España* (Dominio público)

Francisco de Goya. *Milagro de San Antonio de Padua* (Dominio público)

eLMformacion. Visual Thinking - Que es, que nos aporta, usos y aplicaciones. (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 5

Pictograma cun rei e unha raíña — Pictograma de ARASAAC

Mapa político de Europa a mediados do século dezaoito — P. S. Burton. *Europe 1748-1766 en* (CC BY)

Páxina 6

Juan Carreño de Miranda (Museo del Prado). *Carlos II* (Dominio público)

Pictograma que representa o centro de algo — Pictograma de ARASAAC

Mapa que representa a situación das Provincias Unidas — TRAJAN 117. *The Republic of the Seven United Netherlands in 1789.* (CC BY-SA)

Imaxe para situar territorios — Nekto obra derivada de Lliura. *Catalunya entre el segle VIII i XII.* (CC BY-SA)

Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Dos Habsburgo aos Borbóns: o cambio de coroa* (CC BY-NC-SA 4.0)

Mapa da P Ibérica durante a Guerra da Sucesión — NACLE. *Mapa de España durante la Guerra de la Sucesión* (CC BY-SA)

Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Dos territorios con leis propias ao Estado centralizado* (CC BY-NC-SA 4.0)

Páxina 7

Pictograma que representa os impostos — Pictograma de ARASAAC

Persoa que pensa en comer — Pictograma de ARASAAC

Apoio visual transformación Social no Século XVIII — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Transformación Social no Século XVIII* (CC BY-NC-SA 4.0)

Páxina 8

Árbore xenealóxica entre os Austrias e os Borbóns — Zipacna-. *BorbonAustria.png* (CC BY-SA)

Filipe V de España con casaca verde e perruca branca á moda francesa — Miguel Jacinto Melendez. *Filipe V de España con casaca verde* (CC0)

Páxina 9

Pictograma con dúas persoas que se dan a man — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa a embaixada de España — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa un territorio con unha bandeira — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *País* (CC BY-NC-SA 4.0)

Pictograma que representa cousas feitas a man — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa a neutralidade — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa o papa — Pictograma de ARASAAC

Filipe V con casaca azul e perruca branca, á moda francesa — Jean Ranc. *Felipe V de España* (Dominio público)

Fernando VI de España retratado á moda de Francia — Louis Michel Van Loo. *Ferdinand VI of Spain* (Dominio público)

Retrato de Carlos Terceiro con banda azul — Drblasgarcia. *Rey Carlos III. Retrato de Andrés de la Calleja* (CC0)

Páxina 10

Pictograma que representa a bancarrota — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa algo caro — Pictograma de ARASAAC

Crioulos — Guaman Poma de Ayala. *Criollos-Españoles Perìodo Colonial en América (cropped)1* (Dominio público)

Carlos cuarto vestido de vermello retratado por Goya — Francisco de Goya. *Carlos IV por Goya (Academia de la Historia)* (Dominio público)

Extensión dos territorios de Carlos cuarto — JavierNF96. *Full Spanish Empire* (CC BY-SA)

Páxina 11

Pictograma que representa os amigos — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa a confianza — Pictograma de ARASAAC

cadro A familia de Carlos IV por Goya — Francisco de Goya. *A familia de Carlos IV* (Dominio público)

Familia de Carlos cuarto degundo o cadro do mesmo título de oya — user:shakko. *La familia de Carlos IV (Goya) family tree - by shakko* (CC BY-SA)

Páxina 12

Pictograma dunha lei tachado — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa un delito — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa dúas persoas cambiando cousas — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa unha cabeza — Pictograma de ARASAAC

Pictograma dun ataúde — Pictograma de ARASAAC

Icona que representa a unha persoa manexando monicreques que representan outras persoas — Mohammed Hassan. *puppet-master-businessman-slave-business-people* (CC0)

Pirámide estamental que mostra ao rei no cumio, seguido dos estamentos privilexiados da nobreza e o clero, e apoiados polo estamento non privilexiado dos traballadores. — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Pirámide estamental* (CC BY-NC-SA 4.0)

EnduranceRacingFanatic 1987 🇬🇧. Execution of Charles I, 30th January 1649 (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 13

Pictograma dun territorio cunha bandeira — Pictograma de ARASAAC

Pedro Nolasco Gasco (grabado)-F. de Pilar (dibujo). *Portada da Constitución de 1812* (Dominio público)

Acts of Union 1800. *Bandeira do Reino Unido de Gran Bretaña* (Dominio público)

Imaxe que mostra un billete de 50$ continentais, e a súa equivalencia en reais de a oito españois. — U.S. Diplomacy Center. *Billete de 50$ continentais* (Dominio público)

Litografía que mostra os sucesos do Motín do Té de Boston — Nathaniel Currier. *Tea Sabotage in Boston Port* (Dominio público)

Apoio visual causas motín do té de Boston — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Motín do té de Boston* (CC BY-NC-SA 4.0)

Pintura de John Trumbull que representa a presentación do borrador da Declaración ao Congreso — John Trumbull. *A Declaración de Independencia* (Dominio público)

Imaxe do manuscrito da Declaración de Independencia dos Estados Unidos — Goberno dos Estados Unidos. *Declaración de Independencia* (Dominio público)

Secuencia que levou á Guerra de Independencia en Estados Unidos — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Secuencia engrenaxes Independencia* (CC BY-NC-SA 4.0)

Imaxe da primeira páxina da Constitución dos Estados Unidos — U.S. National Archives and Records Administration. *Constitución dos Estados Unidos* (Dominio público)

Cadro que representa a sinatura do Tratado de París de 1783 — Benjamin West. *O Tratado de París* (Dominio público)

American Battlefield Trust. Boston Massacre: Animated Graphic Novel (Licenza estándar de YouTube)

Jerro Chiu. The British Grenadiers song (Redcoats from The Patriot) (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 14

Banner pequeno de cREAgal — Pictograma de ARASAAC

Pictograma de persoa pedindo permiso a outra — Pictograma de ARASAAC

Imaxe dun — Rainer Zenz. *Brioche* (CC BY-SA)

Caricatura na que un campesiño soporta sobre o seu lombo un sacerdote e un nobre — Anónimo. *O Terceiro Estado* (Dominio público)

Imaxe aérea da Aldea da Raíña en Versalles — ToucanWings. *Aldea da Raíña* (CC BY-SA)

Principais causas que levaron á Revolución Francesa: crise económica, desigualdade social e Ilustración. — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Principais causas que levaron á Revolución Francesa* (CC BY-NC-SA 4.0)

Representación do xuramento do Terceiro Estado na Asamblea Nacional — Jacques-Louis David. *O Xuramento do Xogo de Pelota* (Dominio público)

Imaxe da toma da prisión da Bastilla o 14 de xullo de 1789 — Jean-Pierre Houël. *A Toma da Bastilla* (Dominio público)

Óleo que recolle a Declaración dos Dereitos do Home e do Cidadán — Jean-Jacques-François Le Barbier. *Declaración dos Dereitos do Home e do Cidadán* (Dominio público)

Cadro que mostra a Napoleón sendo reprendido polos membros do Consello dos Cincocentos durante o golpe de estado de 1799 — François Bouchot. *O xeneral Bonaparte no Consello dos Cincocentos* (Dominio público)

Cadro que representa a instauración do Consulado, cos membros do Senado prestando xuramento ante os tres cónsules. — Auguste Couder. *A instauración do Consulado* (Dominio público)

Ludwig van Beethoven. *Portada orixinal da Sinfonía nº3 "Heroica", de Beethoven* (Dominio público)

Retrato de Napoleón como emperador dos franceses. — Jean Auguste Dominique Ingres. *Napoleón como emperador dos franceses* (Dominio público)

CINE 8. Ejecución de Luis XVI - Un pueblo y su rey (Licenza estándar de YouTube)

NotasClaras. 📒｜Calendario Republicano Francés｜✅ Resumen- Fácil de entender｜Ideas claves｜NotasClaras (Licenza estándar de YouTube)

Ignacio Sobrón. La caída de Robespierre (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 15

Pictograma que representa algo incorrecto — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa unha lei — Pictograma de ARASAAC

Pictograma con dúas persoas dándose a man — Pictograma de ARASAAC

Pictograma con persoa que pensa en facer mal — Pictograma de ARASAAC

Pictograma cunha persoa — Pictograma de ARASAAC

Pictograma inicio — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa algo novo — Pictograma de ARASAAC

Pictograma con persoas manifestándose — Pictograma de ARASAAC

Retrato de Olympe de Gouges — Alexander Kucharsky. *Olympe de Gouges* (Dominio público)

Hyacinthe Rigaud. *Retrato do rei Luís XIV* (Dominio público)

Gravado que mostra a rebelión dos escravos en Santo Domingo en 1791 — Anónimo. *Revolta de escravos en Santo Domingo* (Dominio público)

Páxina 16

Pictograma que representa un traballo en cadea — Emilio Gómez Fernández . *Proceso de fundicion en la Fabrica de Artillería de La Cavada* (CC BY)

Pictograma que representa un estaleiro — Pictograma de ARASAAC

Pictograma cunha gráfica ascendente e cartos — Pictograma de ARASAAC

Estamento. Pirámide da poboación estamental medieval e do Antigo Réxime. — Judith 018 . *Organización estamental de la sociedad feudal* (CC BY-SA)

Viaxe inaugural do ferrocarril de Liverpool a Manchester — A.B. Clayton. *Opening Liverpool and Manchester Railway* (Dominio público)

As cidades industriais conviven co mundo rural e atraen á súa poboación — Philip James de Loutherbourg. *Coalbrookdale by Night* (Dominio público)

IWW poster printed 1911 — IWW. *Anti-capitalism color* (Dominio público)

Ferrocarril Liverpool a Manchester 1831 — "From a colour print by M.B. Cotsworth, Holgate, York". *Liverpool and Manchester Railway 1831.* (Dominio público)

Carina A. Escobar. Revolución Industrial fábricas y crecimiento urbano (Licenza estándar de YouTube)

Unsung History. The FIRST Commercial Steam Train Ride in History! 🚂 | Liverpool & Manchester Railway (1830) (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 17

Lanzadeira voante — Joey Berzowska. *Textile-Shuttle* (CC BY)

Mineral de ferro e viga de aceiro — Pictograma de ARASAAC

Mapa da illas británicas durante a primeira fase da revolución industrial — Autoría descoñecida. *Revolución Industrial Inglesa. Las industrias* (CC BY-SA)

Cidade Industrial e transportes — Mr. Kilburn and "Tarbell". *Bridge over the Monogahela River, Pittsburg, Pennsylvania* (Dominio público)

Campos pechados, enclosures ou pechamentos. — Archivaldo. *Campos cerrados en Galicia, España.* (Dominio público)

Primitivas máquinas para segar e recoller a més — Internet Archive Book Images . *Image from page 226 of "American agricultural implements; a review of invention and development in the agricultural implement industry of the United States .." (1894)* (Dominio público)

Sistema agrícola de rotación de cultivos chamado Sistema Norfolk — El noi de la garriga obra derivada da orixinal de Robot8A . *Sistema Norfolk es.svg* (Dominio público)

Canal Bridgewater para transportar carbón desde las minas del Duque de Bridgewater a Manchester — Parrot of Doom. *Worsley packet house closeup large image.* (CC BY-SA)

La Gran Carretera del Norte cerca de Highgate, en la entrada a Londres, antes de la construcción de la carretera de peaje. La calzada estaba llena de baches y daba acceso a los terrenos adyacentes — Alan Rosevear. Highgate wide (Dominio público)

Fulton presenta la primera máquina de vapor a Napoleón Bonaparte en 1803. — World Imaging. *Fulton presenta la primera máquina de vapor a Napoleón Bonaparte en 1803*. (Dominio público)

Debuxo da inauguración do primeiro tramo da canle Bridgewater — Ford Madox Brown. *The Opening of the Bridgewater Canal A.D. 1761.* (Dominio público)

Posada máis antiga de Londres — George Shepherd. *Yard at the Bull and Mouth Inn, St Martin's le Grand, City of London, 1817. George Shepherd.* (Dominio público)

PINTAIUS. LA PRIMERA REVOLUCIÓN INDUSTRIAL: BARCOS DE HIERRO Y ACORAZADOS (Licenza estándar de YouTube)

Primeira estrada macadám — Carl Rakeman. Rakeman – First American Macadam Road . (Dominio público)

Páxina 18

Obra pictórica, coñecida como — Giuseppe Pellizza da Volpedo. *O cuarto estado* (Dominio público)

Documentales para Profesor de Historia. Revolución industrial e inicio del movimiento obrero (Licenza estándar de YouTube)

Páxina 19

Pictograma que representa a Revolución Francesa — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa persoas manifestándose. — Pictograma de ARASAAC

A imaxe mostra unha persoa elixindo entre dúas opcións — Pictograma de ARASAAC

A imaxe mostra un engrenaxe — Pictograma de ARASAAC

Pictograma que representa a España — Pictograma de ARASAAC

A imaxe representa unha tortilla francesa — Pictograma de ARASAAC

U.S. National Archives and Records Administration. *Constitución dos Estados Unidos* (Dominio público)

Thomas Lawrence. *Thomas Lawrence: George III (1738-1820)* (Dominio público)

Original authors were the barons and King John of England. Uploaded by Earthsound. *Magna Carta (British Library Cotton MS Augustus II.106)* (Dominio público)

Autoría descoñecida. *Cleric, Knight, and Workman representing the Three Classes* (Dominio público)

Quentin Massys. *El cambista y su mujer* (Dominio público)

Autoría descoñecida. *O emperador Xustiniano e o seu séquito* (Dominio público)

Hyacinthe Rigaud. *Retrato do rei Luís XIV* (Dominio público)

Jean Ranc (Museo do Prado). *Felipe V de España* (Dominio público)

Louis Michel Van Loo. *Ferdinand VI of Spain* (Dominio público)

Drblasgarcia. *Rey Carlos III. Retrato de Andrés de la Calleja* (CC0)

Francisco de Goya. *Carlos IV por Goya (Academia de la Historia)* (Dominio público)

Antoine-François Callet. *Retrato de Luis XVI de Francia* (Dominio público)

Robert Henry Thurston. *SteamEngine Boulton&Watt 1784* (Dominio público)

Páxina 20

Portada do xornal — Panckoucke, Charles-Joseph (1736-1798). Directeur de publication.. *Première page (p. 237) de la "Gazette nationale ou le Moniteur", numéro 59, nonodi, 29 brumaire an 2 (19 novembre 1793).* (Dominio público)

Sección dun xornal francés nos inicios da Revolución Francesa — Charles-Joseph Panckoucke. *Le Moniteur Universel No. 20 of 1789* (Dominio público)

Aparato receptor de radio — Pictograma de ARASAAC

Locutor de Radio — Pictograma de ARASAAC

Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Diario de Aprendizaxe* ( (CC BY-NC-SA 4.0)

Páxina 21

Infografía final do tema — Elaboración propia (proxecto cREAgal) a partir de pictogramas de ARASAAC. *Revolución! infografía* (CC BY-NC-SA)

Elaboración propia (Proxecto cREAgal) en TimelineJS. Revolución! Noticias dun novo mundo (Mozilla Public License (MPL), version 2.0)

Páxina 22

Páxina 23

Imaxe do material descargable para o proxecto cREAgal. Amosa unha frecha de descarga de documentos nun computador portátil — Elaboración propia (Proxecto cREAgal). *Material descargable* (CC BY-NC-SA 4.0)

Os símbolos pictográficos identificados como Pictogramas de ARASAAC son propiedade do Goberno de Aragón e foron creados por Sergio Palao para ARASAAC http://www.arasaac.org , que os distribúe baixo Licenza Creative Commons BY-NC-SA .
Os audios xerados para conversión de texto a voz están elaborados co uso da tecnoloxía do Proxecto Nós (CC BY 4.0). A voz sintética empregada é a do modelo "Celtia", licenza Apache License, Version 2.0
Magariños, Carmen. 2023. Nos_TTS-celtia-vits-graphemes. URL: https://huggingface.co/proxectonos/Nos_TTS-celtia-vits-graphemes .
Os elementos multimedia incluídos neste REA acolléndose ao dereito de cita con fins educativos, atribúense directamente en cada un deles.

Aquí tes o ficheiro fonte para editar este REA

Este REA publicouse baixo Licenza Creative Commons Atribución Non comercial Compartir igual 4.0, o que significa que tes a posibilidade de usalo, descargalo, redistribuílo e modificalo para adaptalo ás túas necesidades.

Segue estes pasos para usar/redistribuír/modificar este REA:

1. Descarga o ficheiro fonte. Con isto tes o recurso orixinal en formato de edición.

2. Modifícao usando eXeLearning.

3. Se aínda non o tes, descarga e instala o estilo cREAgal con fases.

4. En caso de modificalo, tes que recoñecer a autoría e publicalo coa mesma licenza (CC BY-NC-SA).

Podes usar esta cita para facer referencia a cREAgal:

Este REA é unha adaptación do recurso orixinal "Revolución! Noticias dun novo mundo" do proxecto cREAgal da Consellería de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional da Xunta de Galicia baixo Licenza CC BY-NC-SA.

Descargar o ficheiro .elp