# 1. Portada: un alborotado cambio de era…

## Glosario

## Burguesía

Definición:

  Grupo social de clase media acomodada, que apareceu na Idade Media e consolidouse no século XIX. Eran habitantes libres das cidades (burgos), fóra do control señorial, dedicados ao comercio e á artesanía. Eran os donos das fábricas, dos medios de produción e das terras. Capitanearon revolucións liberais, como a francesa de 1789, para destruír o Antigo Réxime e establecer réximes políticos liberais, a propiedade privada e o sistema capitalista.

Exemplo:

  A burguesía francesa participou activamente na Revolución Francesa.

## Proletariado

Definición:

  Grupo social formado pola clase traballadora asalariada, que xorde coa Revolución Industrial, cando campesiños e artesáns empobrecidos ofreceron a súa forza de traballo a cambio dun salario mísero para sobrevivir.

Exemplo:

  A palabra proletariado deriva do termo latino "proletarius" que significa "cidadán pobre".

## Revolución liberal

Definición:

  Proceso de cambios políticos, sociais, económicos e culturais, impulsados pola burguesía dende finais do século XVIII e o XIX, que puxo fin ao Antigo Réxime e ao sistema absolutista para instaurar Estados democráticos, constitucionais, con igualdade xurídica e liberdades individuais.

Exemplo:

  As revolucións liberais ou revolucións burguesas producíronse nos anos 1789, 1820, 1830 e 1848 con desiguais resultados para o pobo.

# Entre luces e revolucións

Neste novo recurso vas afondar nos cambios políticos e económicos que revolucionaron o mundo a partir do século XVIII, orixinando unha nova era histórica da que nós somos herdeiros.

É a Idade Contemporánea, un período moi convulso, no que a burguesía e o proletariado, unha nova clase social, van loitar polas súas liberdades, pola igualdade e a solidariedade entre cidadáns.

Moitos destes revolucionarios e revolucionarias eran homes e mulleres con "moitas luces", persoas con capacidade de razoar e entender, por iso este período foi coñecido como o "Século das luces", no que triunfaron a razón, a educación e o coñecemento científico. Unha luz para loitar contra a superstición e a ignorancia do Antigo Réxime.

Vas achegarte, entón, a unha etapa caracterizada por revolucións industriais (con profundos cambios nos sistemas de produción) e revolucións políticas (liberais e burguesas, que favorecen a instauración de estados nacionais democráticos e constitucionais).

Aínda que as fontes históricas destacan a líderes individuais, é importante lembrar que os movementos revolucionarios dependen do motor popular e da conciencia política, de homes e mulleres que, nunha acción colectiva, loitan por transformar e mellorar as súas condicións de vida.

Para poñerte en marcha, aquí tes un pequeno vídeo que che servirá como introdución a este período convulso. Unha sociedade moi desigual, que loitará por reducir as diferenzas.

## Lectura facilitada

- O século XVIII (dezaoito) chámase "Século das luces".
- É o século que marca o inicio da Época Contemporánea.
- O principal movemento intelectual é a Ilustración.
- É unha época de revolucións políticas e económicas:
  - Políticas: a Guerra de Independencia de Estados Unidos e a Revolución Francesa.
  - Económicas e científicas: a Primeira Revolución Industrial.

## Audio

audio/mpeg

# Nesta unidade aprenderás a...

Neste recurso aprenderás:

- Os principais fitos que deron paso da Idade Moderna á Idade Contemporánea.
- A independencia das trece colonias británicas e as repercusións no continente europeo.
- Unha nova corrente filosófica-política, o liberalismo, fronte a un vello sistema, o absolutismo.
- A propagación dos aires revolucionarios por Europa, xerme de grandes cambios políticos e dun novo mapa europeo.
- A xénese da Era contemporánea.
- 1789, un ano que revolucionou o mundo.

## Lectura facilitada

Neste recurso aprenderás:

- Os principais cambios que marcaron o paso da Idade Moderna á Idade Contemporánea.
- A independencia das trece colonias británicas
  e as súas consecuencias en Europa.
- Unha nova forma de pensar e de organizar a política:
  o liberalismo.
  Tamén recordarás o absolutismo,
  o sistema político anterior.
- A expansión das ideas revolucionarias por Europa.
  Estas ideas provocaron grandes cambios políticos
  e un novo mapa europeo.
- A orixe da Idade Contemporánea.
- O ano 1789 (mil setecentos oitenta e nove),
  un ano que cambiou o mundo.

## Audio

audio/mpeg

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Non-comercial Compartir igual 4.0

Feito con eXeLearning (Nova xanela)