# 1. As pegadas do lume e o despoboamento

## Glosario

## Aldea

Definición:

  Núcleo de poboación rural, sen xurisdición propia, sen infraestruturas e cunha reducida veciñanza (entre 301 e 2000 habitantes).

Exemplo:

  O Camiño de Santiago pasa pola aldea de Ponte Maceira, famosa pola súa ponte románica.

## Bando Municipal

Definición:

  Comunicación oficial do alcalde dun concello ou pedanía para lembrar, informar ou aplicar unha disposición para regular a convivencia da veciñanza.

Exemplo:

  O bando do alcalde de Gondomar obriga á veciñanza á limpeza de fincas ante a proximidade do verán.

## Concello

Definición:

  Entidade administrativa definida por un territorio e dirixida por unha corporación formada polo alcalde e os concelleiros.

Exemplo:

  O alcalde do Concello de Vigo inaugurou as luces do Nadal.

## Parroquia

Definición:

  División administrativa dos concellos galegos, de orixe relixiosa, que teñen como eixo unha igrexa parroquial.

Exemplo:

  Na parroquia de Vincios, no Concello de Gondomar, pódese visitar o petróglifo de Auga da Laxe.

## Vila

Definición:

  Asentamento rural de maior superficie e poboación ca unha aldea, entre 2001 e 10.000 habitantes, con servizos e xurisdición propia.

Exemplo:

  A vila de Combarro é coñecido polos seus hórreos á beira do mar.

# Volvendo ás orixes

Os teus avós maternos viven na vosa cidade, mais conservan a súa casa en Aldea Vella, a uns 60 quilómetros de distancia da vosa residencia actual.

Estes días están preocupados, porque nas noticias viron que arderon centos de hectáreas de varias aldeas e bosques do seu concello natal. Como estarán as súas fincas e a súa casa da infancia?

Decidides viaxar á aldea para ver a situación e botar unha man, se é preciso. Durante a viaxe, a avoa cóntavos que, cando ela era nena, había moita riqueza nas carballeiras e sobreiras que rodeaban a aldea; nelas pacían as ovellas e as cabras; as abellas voaban a miles ao redor das súas colmeas e os castiñeiros estaban cargadiños de ourizos de castañas no outono. Eles recollían fento para o gando, froitos de tempada para comer, leña para a cociña de ferro… era unha vida dura, mais feliz. O avó engade que agora xa case non hai xente nova, nin gando na aldea e as terras están cheas de maleza.

## A vaga de lumes do 2025

## Os lumes en Galicia no 2025

## Lectura facilitada

Os vosos avós viven na cidade.
Pero tamén teñen unha casa en Aldea Vella.Estes días os avós están preocupados.

Nas noticias falaron de incendios.
Arderon aldeas e montes do seu concello.

Os avós pregúntanse:
como estará a casa? e as fincas da familia?

Decidides ir á aldea para axudar.
Durante a viaxe, a avoa fala do pasado.
Conta que, cando era nena, a aldea estaba chea de vida.
A vida era dura, pero feliz.

O avó di que agora a aldea cambiou.
Xa non hai xente nova.
Hai pouco gando.
As terras están abandonadas e cheas de maleza.

## Audio

audio/mpeg

# Lumes e un territorio baleiro

A continuación tedes un vídeo no que Isabel Calvete, axente forestal no concello de Cervantes, fala sobre os lumes e algunhas das súas causas. Mirade o seguinte vídeo interactivo e respondede ás preguntas.

com/watch?v=et7JvAPJ8lc&list=PL5b7SF8Q1XNCqUF7t2PYfb91FJV_qEDeo&index=20

# Que vas a aprender salvando Aldea Vella?

Neste recurso ides aprender o seguinte:

- As características do espazo natural e como o ser humano fai uso del.
- A importancia de protexer o medio ambiente e de fomentar un desenvolvemento sostible.
- Os diferentes tipos de poboamento e a súa evolución.
- Os retos ambientais e demográficos aos que nos enfrontamos nun futuro non moi lonxano.

## Audio

audio/mpeg

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Non-comercial Compartir igual 4.0

Feito con eXeLearning (Nova xanela)