# 1. Introdución: O futuro non é o que soía ser

# Obxectivos

1. Adquirir conciencia do papel da publicidade no noso sistema económico-social e coñecer ferramentas dixitais para deseñar e difundir a nosa propia marca.
2. Achegarnos ó mundo laboral, valorando a necesidade mellorar as nosas competencias, e aprender a deseñar un CV e un portoflio dixital.
3. Manipular unha cortadora láser e coñecer os principios de funcionamento dun proceso CAM.

# Os pasos na aprendizaxe

2

Preme sobre as lupiñas de cada casa para saber que faremos en cada sesión.

{"typeGame":"Mapa","instructions":"","showMinimize":false,"showActiveAreas":false,"author":"","url":"resources/Cronograma_ODE_5.png","authorImage":"","altImage":"","itinerary":{"showClue":false,"clueGame":"","percentageClue":40,"showCodeAccess":false,"codeAccess":"","messageCodeAccess":""},"points":[{"id":"p1342509172349","title":"O espazo público","type":2,"url":"","video":"","x":0.13277778625488282,"y":0.7839947473435175,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":20,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a1342509172349","pts":[{"id":"p1311255173796","title":"","type":0,"url":"","video":"","x":0,"y":0,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":0,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a1311255173796","url":"","alt":"","author":"","pts":[]},"slides":[{"id":"s1311255173796","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0}],"url":"","alt":"","author":"","active":0},"slides":[{"id":"s1342509172349","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0,"audio":""},{"id":"p915992498970","title":"Sostibilidade habitacional","type":2,"url":"","video":"","x":0.2902777862548828,"y":0.7673281351725261,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":20,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a915992498970","pts":[{"id":"p1215735711326","title":"","type":0,"url":"","video":"","x":0,"y":0,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":0,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a1215735711326","url":"","alt":"","author":"","pts":[]},"slides":[{"id":"s1215735711326","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0}],"url":"","alt":"","author":"","active":0},"slides":[{"id":"s915992498970","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0,"audio":""},{"id":"p264472323666","title":"Infraestruturas urbanas","type":2,"url":"","video":"","x":0.4440277862548828,"y":0.7768519446963356,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":20,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a264472323666","pts":[{"id":"p257173442578","title":"","type":0,"url":"","video":"","x":0,"y":0,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":0,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a257173442578","url":"","alt":"","author":"","pts":[]},"slides":[{"id":"s257173442578","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0}],"url":"","alt":"","author":"","active":0},"slides":[{"id":"s264472323666","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0,"audio":""},{"id":"p28585872960","title":"Sostibilidade sociocomunitaria","type":2,"url":"","video":"","x":0.5977777862548828,"y":0.7839947473435175,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":20,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a28585872960","pts":[{"id":"p1175017107104","title":"","type":0,"url":"","video":"","x":0,"y":0,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":0,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a1175017107104","url":"","alt":"","author":"","pts":[]},"slides":[{"id":"s1175017107104","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0}],"url":"","alt":"","author":"","active":0},"slides":[{"id":"s28585872960","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0,"audio":""},{"id":"p1618794338464","title":"Sostibilidade ambiental","type":2,"url":"","video":"","x":0.7552777862548828,"y":0.774470937819708,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":20,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a1618794338464","pts":[{"id":"p273448541365","title":"","type":0,"url":"","video":"","x":0,"y":0,"x1":0,"y1":0,"footer":"","author":"","alt":"","iVideo":0,"fVideo":0,"eText":"","iconType":0,"question":"","question_audio":"","toolTip":"","link":"","color":"#000000","fontSize":"14","map":{"id":"a273448541365","url":"","alt":"","author":"","pts":[]},"slides":[{"id":"s273448541365","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0}],"url":"","alt":"","author":"","active":0},"slides":[{"id":"s1618794338464","title":"","url":"","author":"","alt":"","footer":""}],"activeSlide":0,"audio":""}],"isScorm":0,"textButtonScorm":"Guardar la puntuación","repeatActivity":false,"textAfter":"","evaluation":0,"selectsGame":[{"typeSelect":0,"numberOptions":4,"quextion":"","options":["","","",""],"solution":"","solutionWord":"","percentageShow":35,"msgError":"","msgHit":""}],"isNavigable":true,"showSolution":true,"timeShowSolution":3,"version":2,"percentajeIdentify":100,"percentajeShowQ":100,"percentajeQuestions":100,"autoShow":false,"autoAudio":true,"optionsNumber":0,"evaluationF":false,"evaluationIDF":"","id":"202553183952-120","order":"","msgs":{"msgSubmit":"Enviar","msgIndicateWord":"Proporcione unha palabra ou expresión","msgClue":"Xenial! A pista é:","msgErrors":"Erros","msgHits":"Acertos","msgScore":"Puntuación","msgMinimize":"Minimizar","msgMaximize":"Maximizar","msgFullScreen":"Pantalla Completa","msgNoImage":"Pregunta sen imaxes","msgSuccesses":"Correcto! | Excelente! | Xenial! | Moi ben! | Perfecto!","msgFailures":"Non era iso! | Incorrecto! | Non é correcto! | Sentímolo! | Erro!","msgTryAgain":"Necesitas polo menos un %s% de respostas correctas para conseguir a información. Volve tentalo.","msgEndGameScore":"Antes de gardar a puntuación comece a partida.","msgScoreScorm":"A puntuación non se pode gardar porque esta páxina non forma parte dun paquete SCORM.","msgPoint":"Punto","msgAnswer":"Resposta","msgOnlySaveScore":"Só se pode gardar a puntuación unha vez!","msgOnlySave":"Só se pode gardar unha vez","msgInformation":"Información","msgYouScore":"A puntuación","msgOnlySaveAuto":"A puntuación gardarase despois de cada pregunta. Só se pode xogar unha vez.","msgSaveAuto":"A puntuación gardarase automaticamente despois de cada pregunta.","msgSeveralScore":"Pódese gardar a puntuación tantas veces como se queira","msgYouLastScore":"A última puntuación gardada é","msgActityComply":"Xa realizaches esta actividade.","msgPlaySeveralTimes":"Pódese realizar esta actividade tantas veces como se queira","msgClose":"Pechar","msgPoints":"puntos","msgPointsA":"Puntos","msgQuestions":"Preguntas","msgAudio":"Audio","msgAccept":"Aceptar","msgYes":"Si","msgNo":"Non","msgShowAreas":"Amosar áreas activas","msgShowTest":"Amosar cuestionario","msgGoActivity":"Prema aquí para realizar esta actividade","msgSelectAnswers":"Seleccione as opcións correctas e prema no botón ","msgCheksOptions":"Marca tódalas opcións na orde axeitada e preme no botón ","msgWriteAnswer":"Escribe a palabra ou frase correcta e preme no botón ","msgIdentify":"Identifica","msgSearch":"Buscar","msgClickOn":"Prema sobre","msgReviewContents":"Debes repasar o %s% dos contidos da actividade antes de completar o cuestionario.","msgScore10":"Todo perfecto! Parabéns! Desexas repetir esta actividade?","msgScore4":"Non superaches esta proba. Repasa os seus contidos e téntao de novo. Desexas repetir a actividade?","msgScore6":"Moi ben! Superaches a proba, pero seguro que o podes mellorar. Desexas repetir esta actividade?","msgScore8":"Case perfecto! Aínda podes facelo mellor. Desexas repetir esta actividade?","msgNotCorrect":"Non é correcto! Premiches sobre","msgNotCorrect1":"Non é correcto! Premiches sobre","msgNotCorrect2":"e a resposta correcta é","msgNotCorrect3":"Téntao outra vez!","msgAllVisited":"Xenial! Visitaches os puntos necesarios.","msgCompleteTest":"Podes facer o test.","msgPlayStart":"Prema aquí para comezar","msgSubtitles":"Subtítulos","msgSelectSubtitles":"Seleccione un ficheiro de subtítulos. Formatos admitidos:","msgNumQuestions":"Número de preguntas","msgHome":"Inicio","msgReturn":"Volver","msgCheck":"Comprobar","msgUncompletedActivity":"Actividade non completada","msgSuccessfulActivity":"Actividade superada. Puntuación: %s","msgUnsuccessfulActivity":"Actividade non superada. Puntuación: %s","msgTypeGame":"Mapa"}}

Nesta sesión introdutoria reflexonaremos sobre ética e tecnoloxía, analizaremos que obxectivos ODS se relacionan coas TIC e aprenderemos a distinguir falsas noticias e bots.

A publicidade está presente cada día das nosas vidas, por iso acometeremos un proxecto de deseño da nosa propia marca para "vender" o proxecto tecnolóxico no que estivemos traballando.

É hora de documentar o proxecto, creando a memoria técnica cos seus planos e informes. Para publicar os resultados empregaremos Wordpress, a ferramenta máis usada no mundo para crear páxinas web.

Hora de facer un merchandising moi orixinal para o noso proxecto: chaveiros de madeira gravados coa Mr. Beam da aula de polos creativos. Aprenderemos a vectorizar un logo para pasalo á cortadora láser.

Hora de avaliarnos! Repasaremos o que aprendimos, faremos un cuestionario final e reflexionaremos sobre o proceso de aprendizaxe ó longo da unidade. Que podemos mellorar?

Su navegador no es compatible con esta herramienta.

# Relación das TIC cos ODS

A difusión de proxectos relacionados coa arquitectura, a tecnoloxía e a ciencia, e o emprego para isto de ferramentas TIC (Tecnoloxías da Información e Comunicación), está estreitamente relacionada cos ODS:

## ODS 3: Saúde e benestar

- As plataformas de acceso aberto e a ciencia cidadá permiten que persoas de todo o mundo accedan a información clave para mellorar a saúde pública.
- A concienciación sobre a influencia que ten a arquitectura e o urbanismo na nosa saúde permiten tomar medidas colectivas e públicas.

## ODE 4: Educación de calidade

- Distribución aberta de materiais educativos e científicos a todo o mundo, especialmente en zonas remotas ou en países con poucos recursos.
- Fomentar un modelo de educación baseado no rigor e no combate das falsas noticias, animando o alumnado a aplicar o pensamento crítico e a resolver problemas globais desde unha perspectiva científica.
- Fomento das STEAM (ciencia, tecnoloxía, enxeñaría, artes e matemáticas), mellorando a alfabetización científica.

## ODS 5: Igualdade de xénero

- Os proxectos STEAM e a divulgación dos mesmos axuda a dar visibilidade ás historias e loitas das mulleres, especialmente nas comunidades máis desfavorecidas.
- As ferramentas TIC son un campo máis de incorporación da muller ó mundo da investigación científica. Series, películas, documentais e campañas en redes sociais poden mostrar historias inspiradoras de mulleres líderes e defender os dereitos das mulleres.

## ODS 9: Industria, innovación e infraestrutura

- A divulgación de información permite á comunidade científica e industriais de todo o mundo colaborar e compartir proxectos, ideas e solucións innovadoras.
- A través da difusión de proxectos científicos, as novas ideas e solucións tecnolóxicas poden ser adoptadas máis rápido, impulsando o crecemento sostible e a adaptación de infraestruturas que melloren a produtividade e a sustentabilidade no sector industrial.

## ODS 11: Redución das desigualdades

- A difusión científica (impulsada a través das TIC) permite que as comunidades menos favorecidas accedan ao coñecemento científico, que pode ser clave para mellorar a súa calidade de vida. Por exemplo, a investigación sobre enerxía renovable ou a agricultura sostible pode mellorar as condicións de vida das persoas que dependen dos recursos naturais.

## ODS 12: Produción e consumo responsables

- Difusión de solucións científicas para a sostibilidade, axudando a repensar os procesos industriais e a mellorar a eficiencia enerxética e a xestión de residuos nas industrias.
  Investigación en innovación ecolóxica de cara á economía circular.

## ODS 13: Acción polo clima

- A información accesible e comprensible pode mobilizar á sociedade para a acción climática.
- Colaboración internacional en investigación climática. A difusión desta investigación aumenta a implicación global na loita contra o cambio climático.

## ODS 16: Paz, xustiza e institucións sólidas

- Empoderamento cidadán: a difusión de información e a facilidade de comunicación a través das TIC permite á cidadanía participar activamente na vida política e social, incidir en procesos de tomada de decisións e promover a xustiza social.
- Transparencia e loita contra a corrupción: a difusión de proxectos STEAM pode ser un instrumento na loita contra a corrupción e a impunidade, promovendo a transparencia institucional.

## ODS 17: Alianzas para os obxectivos

- As TIC permiten que os proxectos científicos sexan compartidos globalmente, favorecendo a colaboración entre universidades, empresas e goberno en diferentes partes do mundo.

## Lectura facilitada

O urbanismo sostible e a arquitectura bioclimática están moi relacionados cos Obxectivos de Desenvolvemento Sostible (ODS).

Ambos buscan:

- Coidar o medio ambiente.
- Mellorar a calidade de vida da xente.
- Crear cidades máis verdes, saudables e xustas.

Contribúen tamén a aforrar enerxía, usar mellor os recursos naturais e frear o cambio climático.

## ODS 3: Saúde e benestar

- Menos contaminación: se hai máis transporte sostible e edificios con boa ventilación, o aire é máis limpo.
- Espazos verdes: os parques melloran a saúde física e mental da xente.

## ODS 7: Enerxía limpa

- Aforrar enerxía: coa arquitectura bioclimática consómese menos.
- Enerxías renovables: como paneis solares ou xeotermia en casas e barrios.

## ODS 9: Innovación e infraestruturas

- Novas tecnoloxías e materiais: máis eficientes e menos contaminantes.
- Infraestruturas que se adaptan ao clima: máis resistentes ás necesidades do futuro.

## ODS 11: Cidades sostibles

- Infraestruturas eficientes: que contaminan menos.
- Menos pegada de carbono: é dicir, menos gases contaminantes.
- Espazos públicos inclusivos: con zonas verdes, camiños e carrís bici.

## ODS 12: Consumo responsable

- Economía circular: reaproveitar materiais, recoller auga da chuvia e reducir residuos.

## ODS 13: Acción polo clima

- Menos contaminación: organizando mellor as cidades.
- Cidades preparadas: para resistir ondas de calor, temporais ou suba do nivel do mar.

## ODS 15: Vida nos ecosistemas terrestres

- Natureza na cidade: xardíns, árbores e zonas verdes que baixan a temperatura e aumentan a biodiversidade.
- Uso de materiais naturais: como na bioconstrución, que respectan o medio.

# Utopía ou distopía?

Ana Moreiras con chat GPT. Utopía e distopía (CC BY-SA)

Na sociedade actual, falar de tecnoloxía é falar do tecido que entrelaza practicamente todos os ámbitos da vida: desde como comunicamos ata como producimos, aprendemos ou gobernamos. Vivimos nun mundo hiperconectado grazas ás Tecnoloxías da Información e da Comunicación (TIC), que posibilitan dende a educación a distancia ata a monitorización de sistemas agrícolas, pasando pola xestión en tempo real das nosas vivendas ou cidades.

As ferramentas tecnolóxicas, antes reservadas ó ámbito industrial ou científico, están hoxe no peto de calquera persoa: teléfonos intelixentes, asistentes por voz, redes sociais, plataformas de creación automatizada, intelixencia artificial. A súa capacidade para transformar a realidade é innegable, e con frecuencia aceptamos os seus avances como inevitables. Mais iso non significa que sexan neutras nin inocuas.

A frase "O futuro non é o que soía ser", que hoxe se emprega como slogan ecolóxico, pronunciouna Arthur C. Clarke, autor de ciencia ficción e inventor. Afirmaba que “calquera tecnoloxía suficientemente avanzada é indistinguíbel da maxia”. Esa maxia, sen embargo, vén acompañada de novos medos, novas dependencias e novos dilemas éticos. Hoxe, a tecnoloxía permítenos facer predicións climáticas, operar a distancia ou democratizar o coñecemento, mais tamén facilita o control masivo, a desinformación e o illamento social. A súa capacidade de crear tamén implica capacidade de destrución, erosión cultural ou impacto ecolóxico.

A promesa tecnolóxica dun mañá mellor, cómodo e sen límites está a colidir coas consecuencias reais: esgotamento de recursos, obsolescencia programada, hiperconsumo, vulneracións de dereitos dixitais, e unha intelixencia artificial que pon sobre a mesa debates profundos sobre identidade, creatividade e dependencia.

A tecnoloxía non é boa nin mala: é unha ferramenta. A clave está en como a deseñamos, para que, para quen e con que límites. Urxe educar non só para usala, senón para cuestionala, reorientala e gobernala colectivamente. Se o futuro está por construír, non pode estar ditado só por algoritmos ou mercados. Debe estar tamén guiado pola responsabilidade, a equidade e o coidado da vida no planeta.

Porque, en definitiva, o futuro non está escrito, pero si está condicionado por como decidamos usar (ou non usar) a tecnoloxía que xa temos entre as mans. Así o vían as alumnas do Club do Antifás, no IES A Cachada, antes da Covid.

### E ti, que elixes?

## Lectura facilitada

Ana Moreiras con chat GPT. Utopía e distopía (CC BY-SA)

## A tecnoloxía está en todo

Hoxe en día, a tecnoloxía está presente en case todos os aspectos da nosa vida: como comunicamos, como aprendemos, como traballamos ou como nos organizamos.

Vivimos nun mundo hiperconectado grazas ás TIC (Tecnoloxías da Información e da Comunicación): educación en liña, control de cultivos, cidades intelixentes...

---

## Do laboratorio ao peto

Antes, moitas ferramentas tecnolóxicas só se usaban na industria ou na ciencia. Agora están ao alcance de calquera persoa: teléfonos intelixentes, redes sociais, asistentes por voz, intelixencia artificial...

Estes avances parecen inevitables, pero non son neutros. A tecnoloxía ten efectos positivos e negativos.

---

## “O futuro non é o que soía ser”

A frase é de Arthur C. Clarke, autor de ciencia ficción. El dicía tamén que “unha tecnoloxía avanzada pode parecer maxia”.

Esa “maxia” pode ser boa ou mala. Grazas á tecnoloxía podemos:

- Prever o clima
- Operar a distancia
- Acceder a información e coñecemento

Pero tamén pode traer problemas:

- Control das persoas
- Difusión de noticias falsas
- Soidade e illamento social

---

## Promesas vs realidade

A tecnoloxía promételle á sociedade un futuro perfecto: sen esforzo, cómodo e avanzado.

Pero, na realidade, tamén está xerando consecuencias negativas:

- Gasto excesivo de recursos naturais
- Produtos que se rompen pronto (obsolescencia programada)
- Hiperconsumo
- Perda de dereitos dixitais
- Dilemas sobre a intelixencia artificial

---

## Non é boa nin mala. É unha ferramenta.

A tecnoloxía non é boa nin mala por si mesma. Todo depende de como a usamos e quen decide sobre ela.

É importante educar ás persoas para que:

- Non só usen a tecnoloxía, senón que a comprendan
- Cuestionen quen a crea e con que intención
- Gobernen colectivamente as decisións tecnolóxicas

---

## O futuro constrúese

O futuro non está decidido de antemán. Depende do que fagamos agora coa tecnoloxía que temos nas mans.

Podes ver aquí como reflexionaban sobre isto as alumnas do IES A Cachada, antes da Covid:
Vídeo do Club do Antifás

## E ti, que elixes?

Queres un futuro tecnolóxico sostible, xusto e centrado nas persoas?

## Os nosos favoritos de Ciencia Ficción

- 1984 – George Orwell: Un réxime totalitario controla cada aspecto da vida a través da vixilancia e a manipulación absoluta.
- Fahrenheit 451 – Ray Bradbury: Nun mundo onde os libros son ilegais, un bombeiro rebelde descobre o valor do pensamento libre.
- Fundación – Isaac Asimov: Un científico deseña un plan para salvar o coñecemento humano durante a caída dun imperio galáctico.
- Dune – Frank Herbert: A loita polo control dunha especia vital desata guerras políticas, ecolóxicas e espirituais nun mundo desértico.
- Solaris – Stanisław Lem: Nunha estación espacial, os tripulantes enfrontan manifestacións físicas dos seus recordos provocadas por un planeta consciente.
- Akira (BD manga, Katsuhiro Otomo): Nun Neo-Tokio posapocalíptico, dous adolescentes enfrontan forzas militares, poderes psíquicos e o colapso social.
- La Casta de los Metabarones (BD, Alejandro Jodorowsky e Juan Giménez): Unha saga intergaláctica sobre unha dinastía de guerreiros que explora destino, honra e tecnoloxía nun universo barroco.
- Descender (BD, Jeff Lemire e Dustin Nguyen): Un neno robot escapa da destrución nunha galaxia hostil onde os androides foron prohibidos tras unha catástrofe masiva.
- Saga (BD, Brian K. Vaughan e Fiona Staples): Unha familia interplanetaria tenta sobrevivir nunha guerra entre razas alieníxenas, fusionando fantasía e ciencia ficción.
- A parábola do sembrador – Octavia E. Butler: Nunha América rota polo colapso social, unha moza crea unha nova relixión baseada na adaptación e o cambio.

## Cantos robots coñeces? Xoga!

Arrastra os nomes das obras cara ao robot correspondente.

1. R2-D2
2. HAL 9000
3. C-3PO
4. T-800
5. Roy Batty
6. Maria
7. Ava
8. Sonny
9. Wall-E
10. Dolores

# Navegar por internet contamina!

Ana Moreiras con Chat GPT. Pegada hídrica dixital (CC BY-SA)

A pegada hídrica é un indicador que mide a cantidade total de auga doce utilizada directa ou indirectamente para producir bens e servizos. Non se refire só á auga que usamos para beber ou ducharnos, senón tamén á auga empregada en procesos industriais, agrícolas ou tecnolóxicos relacionados co que consumimos.

Exemplos comparativos:

- 1 kg de carne de vacún → 15.000 litros de auga
- 1 camiseta de algodón → 2.500 litros
- 1 teléfono móbil → 10.000 litros (fabricación e extracción de materiais)
- 1 hora de uso de internet → arredor de 50 litros, segundo algúns estudos

O uso da intelixencia artificial (IA) implica un impacto ambiental significativo, especialmente polo consumo de enerxía e o uso de recursos para fabricar e manter a infraestrutura tecnolóxica necesaria. Aínda que moitas veces a IA se presenta como unha ferramenta inmaterial, por detrás require unha enorme cantidade de potencia de cálculo, centros de datos e dispositivos electrónicos, todos eles con pegada ecolóxica. A imaxe que está sobre estes ringlóns, sen ir máis lonxe, consumiu 3 - 5 litros de auga.

## Consumo enerxético dos centros de datos

Segundo a Universidade de Massachusetts Amherst, entrenar un modelo de IA con arquitectura Transformer (como GPT-3) pode emitir ata 284 toneladas de CO₂, equivalente a:

- 125 viaxes de ida e volta entre Nova York e Pequín en avión.
- A pegada de carbono de 57 coches durante un ano.

Adestrar GPT-3 (OpenAI) consumiu entre 700.000 e 1.000.000 de litros de auga, segundo estimacións da University of California Riverside.

## Uso de auga para refrixeración

Os centros de datos necesitan arrefriar os servidores constantemente. Segundo Microsoft, o seu centro de datos medio usa máis de 350 millóns de litros ó ano, moitos deles para refrixeración.

As grandes tecnolóxicas, como Google ou Microsoft, están a construír centros de datos próximos a ríos ou acuíferos para abastecerse de auga, o que pode xerar tensións ambientais.

## Fabricación de hardware

Para funcionar, a IA necesita procesadores avanzados (como os GPUs e TPUs), que se fabrican con minerais raros (lítio, cobalto, tántalo...) e implican explotación intensiva.
A minería destes materiais ten impacto directo sobre ecosistemas fráxiles, sobre todo no hemisferio sur (como en Congo, Bolivia ou Chile).
Ademais, moitos compoñentes non se reciclan correctamente, xerando residuos electrónicos contaminantes.

## Datos e previsións

En 2022, os centros de datos representaron arredor do 1-1,5 % do consumo eléctrico mundial. Pero coa expansión da IA, este dato podería duplicarse en poucos anos.
Segundo a Axencia Internacional da Enerxía (IEA), o consumo enerxético asociado á IA medra a un ritmo anual do 30 %.
OpenAI recoñeceu que os seus modelos máis recentes (como GPT-4) requiren unha cantidade de enerxía e tempo de cálculo moi superior a versións anteriores.

## Lectura facilitada

Ana Moreiras con Chat GPT. Pegada hídrica dixital (CC BY-SA)

## Que é a pegada hídrica?

A pegada hídrica mide canta auga doce se utiliza para facer produtos e servizos. Non só é a auga que bebemos ou usamos para ducharnos, senón tamén a que se emprega en:

- Procesos industriais
- Agricultura
- Fabricación de tecnoloxía

## Exemplos de consumo de auga

- 1 kg de carne de vacún → 15.000 litros
- 1 camiseta de algodón → 2.500 litros
- 1 móbil → 10.000 litros
- 1 hora de internet → arredor de 50 litros

Ata a imaxe que ves arriba consumiu entre 3 e 5 litros de auga para ser xerada por intelixencia artificial.

## 1. Consumo enerxético da IA

Adestrar unha IA avanzada (como GPT-3) pode emitir ata 284 toneladas de CO₂. É o mesmo que:

- 125 voos Nova York - Pequín
- O uso anual de 57 coches

Segundo a Universidade de California Riverside, só adestrar GPT-3 consumiu entre 700.000 e 1.000.000 litros de auga.

## 2. Refrixeración dos centros de datos

Os servidores que usan as IA quentan moito, e cómpre refrixeralos con auga.

- Un centro de datos medio pode usar 350 millóns de litros ó ano.
- Google ou Microsoft colocan centros preto de ríos, o que pode xerar problemas ambientais.

## 3. Fabricación de hardware

A IA precisa procesadores especiais feitos con minerais raros como:

- Lítio, cobalto, tántalo...
- Extraídos en zonas fráxiles como Congo, Bolivia ou Chile

Moitos destes compoñentes non se reciclan ben e xeran residuos contaminantes.

## 4. Cifras e futuro

En 2022, os centros de datos consumían ata o 1,5 % da electricidade mundial.

- Coa IA, esa cifra podería duplicarse
- A Axencia Internacional da Enerxía alerta dun crecemento anual do 30 %
- OpenAI recoñece que GPT-4 require moita máis enerxía ca versións anteriores

## E ti, sabías que usar a IA consome auga?

A tecnoloxía non é invisible: detrás hai recursos, enerxía e impacto ambiental. Pensar antes de usar tamén é coidar o planeta.

## A túa pegada hídrica dixital

Estudos estiman que a pegada hídrica media dun usuario dixital pode alcanzar os 1500-2000 litros por mes, segundo a intensidade de uso. Calcula a túa, aproximadamente, tendo en conta o seguinte:

- 40h/mes de traballo ofimático lixeiro: 80– 100 litros de auga
- 30h/mes de videoconferencias intensivas: 90 – 120 litros de auga
- 20h/mes de formación en liña con vídeos: 60 – 80 litros de auga
- Navegar durante 1 hora (media estándar): 1 – 3 litros de auga (depende da carga da páxina, se ten vídeos, publicidade, etc)
- Uso de redes sociais (Tik Tok consume máis porque renova vídeos permanentemente), 1 hora diaria: 3 – 5 litros de auga
- 1 consulta estándar a un modelo como ChatGPT (non-visual), 1 hora: 5 – 10 litros de auga
  (segundo número e complexidade de respostas, modelo empregado e localización do centro de datos)
- Imaxe xerada por IA: 3 - 5 litros de auga

# Dereitos dixitais

Os dereitos dixitais son a extensión dos dereitos fundamentais das persoas ó espazo dixital. Inclúen:

- Dereito á privacidade: que os datos persoais non se recollan, compartan ou usen sen consentimento explícito.
- Dereito ó esquecemento: poder eliminar información persoal obsoleta ou prexudicial da rede.
- Dereito á identidade dixital: garantir que a túa identidade sexa respectada e non suplantada.
- Dereito á liberdade de expresión: compartir opinións sen censura, dentro dos límites legais.
- Dereito ó acceso equitativo á rede: non discriminación no acceso a contidos e servizos (neutralidade da rede).
- Dereito á alfabetización dixital: acceder a formación para entender e usar tecnoloxía con autonomía.
- Dereito á seguridade dixital: protección ante ciberataques, suplantacións ou manipulación.

Existen regulamentacións para protexernos, como o RGPD (Regulamento Xeral de Protección de Datos) na UE, que obriga a recoller só os datos necesarios e permite revogar consentimentos; Carta de Dereitos Dixitais do Estado español; Carta de Dereitos da Internet da ONU; Asociacións que loitan pola soberanía tecnolóxica, a transparencia algorítmica e a ética dixital (Maldita, Xnet, EDRi, Access Now...).

## Que está permitido e que non?

###

1. Unha empresa pode recoller datos persoais sen informarte, sempre que non os comparta con terceiros.

Verdadeiro
Falso

2. Podes pedir a eliminación dunha nova antiga que está nos buscadores e que te prexudica.

Verdadeiro
Falso

3. Calquera pode crear unha conta cunha foto túa e o teu nome nunha rede social, se non di que é realmente ti.

Verdadeiro
Falso

4. A liberdade de expresión permite compartir contido discriminatorio ou ofensivo en liña.

Verdadeiro
Falso

5. Unha empresa de internet pode darche conexión máis lenta se non pagas por un plan premium.

Verdadeiro
Falso

6. A alfabetización dixital é só importante para quen traballa con ordenadores.

Verdadeiro
Falso

7. As redes sociais poden almacenar e vender os teus datos, mesmo se desinstalas a app.

Verdadeiro
Falso

8. A Carta de Dereitos Dixitais en España non ten ningún valor legal.

Verdadeiro
Falso

9. Organismos como Maldita, Xnet ou Access Now defenden a ética dixital e a transparencia.

Verdadeiro
Falso

10. Non hai forma de protexerse de ciberdelitos como suplantacións ou hackeos.

Verdadeiro
Falso

11. Podes empregar calquera imaxe de Google nas túas presentacións sen problema.

Verdadeiro
Falso

12. As imaxes con licenza Creative Commons poden usarse libremente, pero poden ter condicións.

Verdadeiro
Falso

13. Se atopas unha imaxe sen autor indicado, considérase automaticamente de uso libre.

Verdadeiro
Falso

14. As ferramentas como Pixabay ou Unsplash ofrecen imaxes libres de dereitos para usos educativos.

Verdadeiro
Falso

15. Podes compartir cancións comerciais en redes sociais se non ganas cartos con iso.

Verdadeiro
Falso

# Maldita Tecnoloxía

Nos últimos tempos está a falarse moito da cantidade de falsas noticias ("bulos" en castelán) que se colan nas nosas redes sociais, especialmente cando hai catástrofes (como a DANA que arrasou tantas vilas de Valencia en outubro do 2024).

Nos últimos anos, os desinformadores e bots gañaron espazo ignorando os principios éticos e reinventando a mentira. Os superdifusores ("superspreaders") son usuarios de redes sociais que poden "infectar" facilmente as súas grandes audiencias con contido pouco fiable e linguaxe tóxica.
Preséntanse ante os seus seguidores con mensaxes como "atrevémonos a contar o que outros non fan", nunha versión alternativa á oficial.

Unha das técnicas que adoitan empregar é a agrupación de diferentes temas. Por exemplo, no caso da DANA, vencellala a informacións falsas sobre inmigrantes ou ONG, creando un ambiente moi perigoso que ninguén controla: as redes sociais non toman medidas contra esas contas e os estados tampouco.

Un exemplo de súper propagador é o propietario de X e o home máis rico do mundo, Elon Musk. O millonario usou a súa rede social e a súa IA, Grok, para amplificar e lexitimar a desinformación e os discursos de odio. De feito, se lle preguntan a Grok quen é o maior desinformador da plataforma, sinala o seu propio creador, Musk.

Ana Moreiras. Detecta un bot en 2 pasos (https://www.canva.com/es_es/politicas-legales/free-media/)

A mellor vacina contra os enganos é facer unha lectura intelixente, unha técnica que nos axuda a escoller fontes de información máis fiables respondendo sempre a tres preguntas:
1- Quen é o autor do contido?
2- Que evidencia hai? /Baséase en feitos e datos (enlaces a estudos, citas de fontes expertas, etc..).?
3- Está publicado por outras fontes fiables?

Existen moitos verificadores de información en internet. Nós usamos Maldita.es, de onde sacamos esta información que acabas de ler, así como a Guía de lectura intelixente. En Maldita.es hai unha interesantísima sección de Tecnoloxía: Maldita.es/tecnologia

## Lectura facilitada

## Como detectar unha falsa noticia?

Nos últimos tempos, aparecen moitas falsas noticias nas redes sociais. A isto chámaselle tamén bulos.

Cando hai unha catástrofe (como a DANA que afectou Valencia en outubro de 2024), estas mentiras espállanse moi rápido.

### Quen crea estas mentiras?

- Desinformadores: persoas que publican mentiras de forma intencionada.
- Bots: contas automáticas que publican sen descanso para confundir.
- Superdifusores: persoas con moitos seguidores que espallan contido falso moi rápido. A veces din cousas como: “Contamos o que ninguén se atreve”.

### Como enganan?

Mezclan temas distintos. Por exemplo, xuntan noticias da DANA con mentiras sobre inmigrantes ou ONG. Iso crea odio e medo.

As redes sociais non eliminan esas contas e os gobernos tampouco actúan con forza.

### Un exemplo claro: Elon Musk

Elon Musk, dono da rede social X, difundiu desinformación co seu asistente virtual Grok. Ata o propio Grok recoñece que Musk é o usuario que máis desinforma!

Ana Moreiras. Detecta un bot en 2 pasos (https://www.canva.com/es_es/politicas-legales/free-media/)</s_

## Audio

1720641776372muzbwge9mdn.webm

# Completa, bro

2

Observe as letras, identifique e encha as palabras que faltan.

%E9%B0%E6%EB%E2%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%D3%F6%FB%E4%FB%FC%F3%B0%BE%B0%FB%FC%E1%E6%E0%E7%F1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%AE%E2%AC%DD%F0%E1%F7%E0%E4%F7%B2%F3%E1%B2%FE%F7%E6%E0%F3%E1%BE%B2%FB%F6%F7%FC%E6%FB%F4%FB%E3%E7%F7%B2%F7%B2%F7%FC%F1%FA%F3%B2%F3%E1%B2%E2%F3%FE%F3%F0%E0%F3%E1%B2%E3%E7%F7%B2%F4%F3%FE%E6%F3%FC%BC%AE%BD%E2%AC%B0%BE%B0%E1%FA%FD%E5%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%FD%E2%E6%FB%FD%FC%E1%C0%F3%FF%F6%FD%FC%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E1%FA%FD%E5%C1%FD%FE%E7%E6%FB%FD%FC%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%E6%FB%FF%F7%C1%FA%FD%E5%C1%FD%FE%E7%E6%FB%FD%FC%B0%A8%A1%BE%B0%E7%E1%F7%DE%FB%E4%F7%E1%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%FC%E7%FF%F0%F7%E0%DE%FB%E4%F7%E1%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%B0%A8%A1%A2%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A2%BE%B0%FB%E6%FB%FC%F7%E0%F3%E0%EB%B0%A8%E9%B0%E1%FA%FD%E5%D1%FE%E7%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F1%FE%E7%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%D1%FE%E7%F7%B0%A8%A6%A2%BE%B0%E1%FA%FD%E5%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%F7%E1%E1%F3%F5%F7%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%B0%EF%BE%B0%E5%FD%E0%F6%E1%D5%F3%FF%F7%B0%A8%C9%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%F6%F3%E6%FD%E1%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%C0%F7%F1%FD%FE%FE%FB%F6%F3%B2%FF%F3%E1%FB%E4%F3%B2%F6%F7%BC%BC%BC%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%D1%FD%FD%F9%FB%F7%E1%B2%FD%F1%E7%FE%E6%F3%E1%B2%E3%E7%F7%B2%E0%F3%E1%E6%E0%F7%EA%F3%FC%B2%F3%B2%E6h%F3%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E1%F7%FC%B2%E3%E7%F7%B2%FD%B2%E1%F3%FB%F0%F3%E1%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%C1%E7%E2%FE%F3%FC%E6%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%BC%BC%BC%B2%F6%F7%B2%FB%F6%F7%FC%E6%FB%F6%F3%F6%F7%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%D3%FE%F5%E7%7B%FC%B2%F3%F1%F1%F7%F6%F7%B2s%B2%E6h%F3%B2%F1%FD%FC%E6%F3%B2%F6%F7%B2%F1%FD%E0%E0%F7%FD%B2%F7%B2%F4s%FE%F3%FE%FE%F7%B2s%B2%E6h%F3%B2%FE%FB%E1%E6%F3%B2%F6%F7%B2%F1%FD%FC%E6%F3%F1%E6%FD%E1%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%FF%F3%E1%FB%E4%F3%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%C4%FB%EA%FB%FE%F3%FC%F1%FB%F3%BC%BC%BC%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%C7%FC%B2%F5%FD%F0%F7%E0%FC%FD%B2%E0%F7%F1%FD%FE%FE%F7%B2%F6%F3%E6%FD%E1%B2%E1%FD%F0%E0%F7%B2%F1%FA%F3%FF%F3%F6%F3%E1%B2%E1%F7%FC%B2%F3%E4%FB%E1%F3%E0%B2%F3%B2%F1%FB%F6%F3%F6%F3%FC%7F%F3%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%F3%FE%F5%FD%E0%7F%E6%FF%FB%F1%F3%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%DF%F3%FC%FB%E2%E7%FE%F3%F1%FBa%FC%BC%BC%BC%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%C1a%B2%E4%F7%E1%B2%FC%FD%E4%F3%E1%B2%E3%E7%F7%B2%F1%FD%FC%F4%FB%E0%FF%F3%FC%B2%F3%B2%E6h%F3%B2%FD%E2%FB%FC%FBa%FC%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%D6%FB%E1%F1%E0%FB%FF%FB%FC%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%BC%BC%BC%B2%F3%FE%F5%FD%E0%7F%E6%FF%FB%F1%F3%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%C7%FC%B2%E1%FB%E1%E6%F7%FF%F3%B2%E0%F7%EA%F7%FB%E6%F3%B2%F3%B2%F1%F3%FC%F6%FB%F6%F3%E6%F3%E1%B2%E2%FD%FE%FD%B2%E1%F7%E7%B2%EA%7B%FC%F7%E0%FD%B2%FD%E7%B2%FD%E0%FB%EA%F7%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%D1%F7%FC%E1%E7%E0%F3%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%BC%BC%BC%B2%F6%FB%EA%FB%E6%F3%FE%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC%C7%FC%FA%F3%B2%E0%F7%F6%F7%B2%E1%FD%F1%FB%F3%FE%B2%F0%FD%E0%E0%F3%B2%F1%FD%FC%E6%FB%F6%FD%E1%B2%F1%E0%7F%E6%FB%F1%FD%E1%B2%E1%F7%FC%B2%F7%EA%E2%FE%FB%F1%F3%F1%FBa%FC%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%BE%E9%B0%E5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%F6%FB%EA%FB%E6%F3%FE%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%D0%E0%F7%F1%FA%F3%B2%FD%E7%B2%F4%F7%FC%F6%F3%BC%BC%BC%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E1%FD%E7%FC%F6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%FF%F3%F5%F7%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A3%BE%B0%FB%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F4%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%E6%C1%FB%FE%F7%FC%E6%C4%FB%F6%F7%FD%B0%A8%A2%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%AE%FA%A3%AC2%DC%FD%B2%E0%E7%E0%F3%FE%B2%E1%F7%FC%B2%F4%FB%F0%E0%F3%BE%B2%FD%B2%F3%FE%E7%FF%FC%F3%F6%FD%B2%FC%FD%FC%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F3%E1%FB%E1%E6%FB%E0%B2%F3%B2%F1%FE%F3%E1%F7%E1%B2%F7%FC%B2%FE%FBc%F3%AE%BD%FA%A3%AC%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%C1%FA%FD%E5%B0%A8%A1%A7%EF%CF%BE%B0%FB%E1%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%A2%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D0%E7%E6%E6%FD%FC%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%B0%D5%E7%F3%E0%F6%F3%E0%B2%FE%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%E0%F7%E2%F7%F3%E6%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D4%F7%F7%F6%D0%F3%F1%F9%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D3%F4%E6%F7%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%F3%E1%F7%C1%F7%FC%E1%FB%E6%FB%E4%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F5%F3%FF%F7%DF%FD%F6%F7%B0%A8%A3%BE%B0%F4%F7%F7%F6%D0%F3%F1%F9%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F8%F7%D4%D0%B0%A8%A3%A2%A2%BE%B0%E4%F7%E0%E1%FB%FD%FC%B0%A8%A0%BE%B0%F1%E7%E1%E6%FD%FF%DF%F7%E1%E1%F3%F5%F7%E1%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F8%F7%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%A3%A2%A2%BE%B0%FF%FD%F6%F7%D0%FD%F3%E0%F6%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F3%F1%E6%FB%E4%F3%E6%F7%C6%E0%F3%FC%E1%FE%F3%E6%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F7%E4%F3%FE%E7%F3%E6%FB%FD%FC%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F7%E4%F3%FE%E7%F3%E6%FB%FD%FC%DB%D6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FB%F6%B0%A8%B0%A0%A2%A0%A7%A4%A3%A2%A0%A2%A1%AB%A3%A2%BF%A3%A0%A2%B0%BE%B0%FF%E1%F5%E1%B0%A8%E9%B0%FF%E1%F5%DA%F3%E2%E2%F7%FC%B0%A8%B0%C2%F3%E1%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C0%F7%E2%FE%EB%B0%A8%B0%C0%F7%E1%E2%FD%FC%F6%F7%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F0%FF%FB%E6%B0%A8%B0%D7%FC%E4%FB%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%FC%E6%F7%E0%D1%FD%F6%F7%B0%A8%B0%DB%FC%E6%E0%FD%F6%E7%E8%F3%B2%FD%B2%F1a%F6%FB%F5%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%F1%F7%E1%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%D1%FD%F6%F7%B0%A8%B0%DD%B2%F1a%F6%FB%F5%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%F1%F7%E1%FD%B2%FC%FD%FC%B2%7B%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D5%F3%FF%F7%DD%E4%F7%E0%B0%A8%B0%D4%FB%FC%B2%F6%F3%B2%E2%F3%E0%E6%FB%F6%F3%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DB%FC%F6%FB%F1%F3%E6%F7%C5%FD%E0%F6%B0%A8%B0%C2%E0%FD%E2%FD%E0%F1%FB%FD%FC%F7%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E2%F3%FE%F3%F0%E0%F3%B2%FD%E7%B2%F7%EA%E2%E0%F7%E1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FE%E7%F7%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%D3%B2%E2%FB%E1%E6%F3%B2%7B%A8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%CB%FD%E7%DA%F3%E1%B0%A8%B0%C6%F7%E1%B2%B7%A3%B2%F3%F1%F7%E0%E6%FD%E1%B2%F7%B2%B7%A0%B2%F7%E0%E0%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%D1a%F6%FB%F5%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%F1%F7%E1%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%D3%F5%F3%FB%FC%B0%A8%B0%CA%FD%F5%F3%E0%B2%FD%E7%E6%E0%F3%B2%E4%F7%E8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C0%F7%E3%E7%FB%E0%F7%F6%D3%F1%F1%F7%E1%E1%D9%F7%EB%B0%A8%B0%5B%B2%FC%F7%F1%F7%E1%F3%E0%FB%FD%B2%FD%B2%F1a%F6%FB%F5%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%F1%F7%E1%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%E6%FB%FD%FC%DE%FD%FD%F9%FB%FC%F5%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%D3%B2%FB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%F1%FBa%FC%B2%E3%E7%F7%B2%F7%E1%E6%F3%F0%F3%E1%B2%F3%B2%E2%E0%FD%F1%E7%E0%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%C1%E6%F3%E0%E6%B0%A8%B0%C2%E0%F7%FF%F3%B2%F3%E3%E7%7F%B2%E2%F3%E0%F3%B2%EA%FD%F5%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%E1%B0%A8%B0%D7%E0%E0%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DF%FD%E4%F7%DD%FC%F7%B0%A8%B0%C2%F3%E1%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%E1%B0%A8%B0%D3%F1%F7%E0%E6%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%B0%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DF%F3%EA%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%B0%DF%F3%EA%FB%FF%FB%E8%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%FB%FF%F7%B0%A8%B0%DE%7F%FF%FB%E6%F7%B2%F6%F7%B2%E6%F7%FF%E2%FD%B2%BA%FF%FF%A8%E1%E1%BB%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FB%E4%F7%B0%A8%B0%C4%FB%F6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D4%E7%FE%FE%C1%F1%E0%F7%F7%FC%B0%A8%B0%C2%F3%FC%E6%F3%FE%FE%F3%B2%D1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%EA%FB%E6%D4%E7%FE%FE%C1%F1%E0%F7%F7%FC%B0%A8%B0%C1%F3%7F%E0%B2%F6%F7%B2%E2%F3%FC%E6%F3%FE%FE%F3%B2%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%E7%FF%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%DCh%FF%F7%E0%FD%B2%F6%F7%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%FD%DB%FF%F3%F5%F7%B0%A8%B0%C2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%B2%E1%F7%FC%B2%FB%FF%F3%EA%F7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%FD%FE%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FD%E1%F7%C6%B0%A8%B0%C2%F7%E0%F6%FB%F1%FA%F7%E1%B2%A1%A1%A2%B2%E2%E7%FC%E6%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FD%E1%F7%DE%FB%E4%F7%B0%A8%B0%C2%F7%E0%F6%FB%F1%FA%F7%E1%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%FB%F6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FD%E1%E6%DE%FB%E4%F7%E1%B0%A8%B0%C2%F7%E0%F6%FB%F1%FA%F7%E1%B2%E6a%F6%F3%FE%F3%E1%B2%E6h%F3%E1%B2%E4%FB%F6%F3%E1%B3%B0%BE%B0%FF%F5%E1%D3%FE%FE%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%C2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%E1%B2%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%F6%F3%E1%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F7%E1%B0%A8%B0%D1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%D7%EA%F1%F7%FE%F7%FC%E6%F7%B3%B2%EE%B2%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%EE%B2%DF%FD%FB%B2%F0%F7%FC%B3%B2%EE%B2%C2%F7%E0%F4%F7%F1%E6%FD%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D4%F3%FB%FE%E7%E0%F7%E1%B0%A8%B0%DC%FD%FC%B2%F7%E0%F3%B2%FB%E1%FD%B3%B2%EE%B2%DB%FC%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%DC%FD%FC%B2%7B%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%C1%F7%FC%E6%7F%FF%FD%FE%FD%B3%B2%EE%B2%D7%E0%E0%FD%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%E0%EB%D3%F5%F3%FB%FC%B0%A8%B0%DC%F7%F1%F7%E1%FB%E6%F3%E1%B2%E2%FD%FE%FD%B2%FF%F7%FC%FD%E1%B2%E7%FC%B2%B7%E1%B7%B2%F6%F7%B2%E0%F7%E1%E2%FD%E1%E6%F3%E1%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%E1%B2%E2%F3%E0%F3%B2%F1%FD%FC%E1%F7%F5%E7%FB%E0%B2%F3%B2%FB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%F1%FBa%FC%BC%B2%C4%FD%FE%E4%F7%B2%E6%F7%FC%E6%F3%FE%FD%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C5%E0%FD%E6%F7%B0%A8%B0%D7%E1%F1%E0%FB%F0%F7%B2%F3%B2%E2%F3%FE%F3%F0%E0%F3%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%B2%F7%B2%E2%E0%F7%FF%F7%B2%F7%FC%B2%C0%F7%E1%E2%FD%FC%F6%F7%E0%BC%B2%C1%F7%B2%F6%E7%F0%FB%F6%F3%E1%BE%B2%E2%E0%F7%FF%F7%B2%F7%FC%B2%C1%F7%F5%E7%FB%E0%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%FD%E6%DC%F7%E6%E5%FD%E0%F9%B0%A8%B0%D3%B2%F7%E1%E6%F7%B2%EA%FD%F5%FD%B2%E1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%EA%FD%F5%F3%E0%B2%F1%FD%FC%B2%F1%FD%FC%F7%EA%FBa%FC%B2%F3%B2%DB%FC%E6%F7%E0%FC%F7%E6%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%FC%F6%D5%F3%FF%F7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%FC%E6%F7%E1%B2%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F1%FD%FF%F7%F1%F7%B2%F3%B2%E2%F3%E0%E6%FB%F6%F3%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F1%FD%E0%F7%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%FC%FD%FC%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%E2%FD%E0%E3%E7%F7%B2%F7%E1%E6%F3%B2%E2s%EA%FB%FC%F3%B2%FC%FD%FC%B2%F4%FD%E0%FF%F3%B2%E2%F3%E0%E6%F7%B2%F6%E7%FC%B2%E2%F3%E3%E7%F7%E6%F7%B2%C1%D1%DD%C0%DF%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%C2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%FC%E1%E5%F7%E0%B0%A8%B0%C0%F7%E1%E2%FD%E1%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%B0%A8%B0%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%DB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%CB%FD%E7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%D3%E7%E6%FD%E0%7F%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%D3%E7%E6%FD%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%F3%E1%F7%B2%F6%F7%E1%E2%FD%FB%E1%B2%F6%F7%B2%F1%F3%F6%F3%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%BC%B2%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%EA%FD%F5%F3%E0%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F3%E4%F7%D3%E7%E6%FD%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%F3%E1%F7%B2%F3%E7%E6%FD%FF%F3%E6%FB%F1%F3%FF%F7%FC%E6%F7%B2%F6%F7%E1%E2%FD%FB%E1%B2%F6%F7%B2%F1%F3%F6%F3%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F7%E4%F7%E0%F3%FE%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C2a%F6%F7%E1%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%E6%F3%FC%E6%F3%E1%B2%E4%F7%F1%F7%E1%B2%F1%FD%FF%FD%B2%E1%F7%B2%E3%E7%F7%FB%E0%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%CB%FD%E7%DE%F3%E1%E6%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%B2h%FE%E6%FB%FF%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%F6%F3%B2%7B%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%F1%E6%FB%E6%EB%D1%FD%FF%E2%FE%EB%B0%A8%B0%CA%F3%B2%E0%F7%F3%FE%FB%E8%F3%F1%FA%F7%E1%B2%F7%E1%E6%F3%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%C1%F7%E4%F7%E0%F3%FE%C6%FB%FF%F7%E1%B0%A8%B0%C2a%F6%F7%E1%F7%B2%E0%F7%F3%FE%FB%E8%F3%E0%B2%F7%E1%E6%F3%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E6%F3%FC%E6%F3%E1%B2%E4%F7%F1%F7%E1%B2%F1%FD%FF%FD%B2%E1%F7%B2%E3%E7%F7%FB%E0%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FE%FD%E1%F7%B0%A8%B0%C2%F7%F1%FA%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FD%F3%F6%FB%FC%F5%B0%A8%B0%D1%F3%E0%F5%F3%FC%F6%FD%BC%B2%D3%F5%F3%E0%F6%F7%u20B4%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FD%FB%FC%E6%E1%B0%A8%B0%E2%E7%FC%E6%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%D3%E7%F6%FB%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%B0%A8%B0%C1%F7%FE%F7%F1%F1%FBa%FC%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DB%FC%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%B0%A8%B0%C1%F7%FE%F7%F1%F1%FBa%FC%B2%FB%FC%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C7%FC%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F7%F6%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%FC%FD%FC%B2%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%F6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F4%E7%FE%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E1%E7%E2%F7%E0%F3%F6%F3%BC%B2%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%A8%B2%B7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C7%FC%E1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F4%E7%FE%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%FC%FD%FC%B2%E1%E7%E2%F7%E0%F3%F6%F3%BC%B2%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%A8%B2%B7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%EB%E2%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%D3%F6%FB%E4%FBc%F3%B0%EF%EF
Su navegador no es compatible con esta herramienta.

# O imprescindible TRABALLO DIARIO

Traballo diario ó longo da unidade
| EXCELENTE | NOTABLE | SUFICIENTE | INSUFICIENTE | MAL
--- | --- | --- | --- | --- | ---
Actitude na aula | Escoito, sigo as indicacións e mesmo me separo d@s compañeir@s cando molestan. Pregunto cando non entendo, respondo cando preguntan e mesmo axudo ós/ás compañeir@s se están perdid@s (3) | Escoito e sigo as indicacións. Escoito e pregunto cando non entendo (2) | Máis ou menos sigo as indicacións en xeral, pero a veces non o consigo. A veces estou centrad@ na clase e outras estou despistad@ (1.5) | Non me apetece ou non podo estar tranquil@ na aula e comportarme. Raramente participo. (1) | Non podo estar na aula, é un sufrimento, e fago por que me boten. (0)
Traballo na aula | Leo os contidos teóricos e fago todas as actividades, gardando rexistro delas (libreta ou virtual), e presentando evidencia de telas feito (3) | Normalmente fago as tarefas, aínda que lin os apuntamento teóricos por riba e non teño gardadas e ordenadas as actividades (2) | Fixen as tarefas por intuición, sen ler moito antes, e enviei evidencia de telas feito, pero non gardei rexistro (1.5) | Fixen algunhas tarefas pero non enviei nin gardo evidencia (1) | Non fago as tarefas na aula. (0)
Traballo cos equipos informáticos | Intento usar sempre o mesmo equipo, gardo o cargador e rato na caixa correspondente e uso as aplicacións que preciso para cada tarefa. Non entro en pestanas que non correspondan. Teño unha carpeta no escritorio e se descargo arquivos, gárdoos na miña carpeta. Fago por manter limpo o escritorio. (3) | Intento usar sempre o mesmo equipo, gardo o cargador e rato na caixa correspondente e uso as aplicacións que preciso para cada tarefa. Raramente entro en pestanas que non correspondan. Non sempre gardo os arquivos que descargo na miña carpeta, pero fago por manter limpo o escritorio. (2) | Uso equipos distintos según o día, así que non gardo moito control nin do que descargo nin do estado do escritorio e carpetas. Procuro non entrar en páxinas que non correspondan, pero a veces... Vixío que rato e cargador se gardan na caixa adecuada. (1.5) | Uso equipos distintos según o día e non reparo nin no que descargo, nin no escritorio. Non verifico que gardo cargador e rato na caixa correspondente. Navego por onde me parece. (1) | Uso o ordenador que cadra e para o que me peta. (0)
Creatividade | Interésame bastante o tema, teño curiosidade e pregunto, amplío información buscando en sitios web ou lendo ou vendo vídeos, traslado á miña vida o que aprendín propoñendo ou pensando en melloras na miña contorna. (1) | Interésame bastante o tema, teño curiosidade e pregunto, amplío información buscando en sitios web ou lendo ou vendo vídeos (1) | Interésame algo o tema e doume conta de que o aprendido forma parte da realidade na que vivo (0.5) | Non me interesa moito o tema e non o conecto con nada do que me rodea (0.25) | Nin me enterei de que foi o tema nin me importa (0)

- Actividade
- Nome
- Data
- Puntuación
- Notas
- Reiniciar
- Imprimir
- Aplicar
- Nova xanela

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Compartir igual 4.0

Creado con eXeLearning (Ventana nueva)