# 2.2. Ruxe a tormenta

# Ruxe a tormenta

audio/mpeg

Aquela noite o mosteiro era un corazón latexando baixo o ceo. O vento ergueuse con furia, os tronos soaban ao lonxe, e o mundo parecía tremer con cada lóstrego. Martiño, vello e xa canso, sentía que algo estaba a piques de rebentar, dentro e fóra.

Non había partituras coidadas nin movementos medidos. Agora a música viña coma tormenta, sen pedir permiso. A orquestra xa non era tan ordenada, mais era viva, pulsante, emotiva.

Chegou o Romanticismo.

Agora non é a forma a que guía o sentimento, senón o contrario.

As cordas ruxían, os metais imploraban, e a música xa non era só beleza: era loita, esperanza, dor, amor. Todo ao mesmo tempo.

Martiño sentiu a forza dos sentimentos que durante anos gardara en silencio. A orquestra medra, os compositores escriben música como quen escribe un poema, unha carta de amor ou un berro de revolta. A música convértese nun espello da alma humana.

Martiño escoitaba e choraba de emoción.

Cando a música cesou tamén o fixo a tormenta. Martiño levantouse, ergueu os brazos, e murmurou:

—Agora entendo. A música non era só beleza, era vida—.

Preme aquí para descargar o traballo en PDF

# O piano por bandeira

Tes que saber que neste período de tormentas o piano convertiuse no instrumento imprescindible para expresar as emocións e as paixóns máis profundas, tanto na vida doméstica coma nos grandes teatros.

O piano perfeccionouse e pasou a formar parte da vida cotiá dos fogares das clases medias. Saber tocar o piano era sinal de cultura e refinamento. As mulleres, principalmente, recibían clases para posteriormente poder amenizar veladas organizadas nas súas casas.

O piano convertiuse no instrumento solista por excelencia e moitas das composicións da época foron feitas para el. Nocturnos, preludios, estudios, concertos; todo un abano de xéneros en aras da sensibilidade.

Polo tanto, si hai un instrumento símbolo do Romanticismo, este é o piano.

Escoita!!!

Sonata para piano No 8 en Dó menor Op 13 "Patética" de Beethoven

Fantasía impromptu en Do# menor Op. 66 de F. Chopin

## Lectura facilitada

O piano é un dos instrumentos máis importantes do Romanticismo pola súa capacidade espresiva.

Saber tocar o piano era sinal de ser unha persoa culta.

Escribíronse moitas pezas musicais para piano.

Escoita!!!

## Audio

audio/mpeg

# Musicograma

A continuación vas escoitar unha das obras máis recoñecidas e empregadas de todas as que se compuxeron para piano. Trátase do Nocturno en Mib Maior Op.9 Nº2, de F. Chopin.

##

Como podes comprobar, é unha obra chea de emoción e beleza. Permite imaxinarnos unha noite de lúa chea na que o negro do ceo está pintado de estrelas que nos guían.

Fíxate nas imaxes do seguinte carrusel. Trátase dun musicograma que che permite seguir este Nocturno, pero está desordenado! Xustamente, a primeira imaxe, é coa que remata a obra.

Volve escoitar esta composición e trata de atopar a orde correcta de cada unha das partes do musicograma. Máis abaixo tes algunhas pistas, cantas precisarás para resolvelo?

Preme na primeira imaxe para descargar as imaxes en PDF.

## Imaxe 1

## Imaxe 2

## Imaxe 3

## Imaxe 4

## Imaxe 5

## Imaxe 6

## Imaxe 7

## Imaxe 8

## Imaxe 9

## Lectura facilitada

A continuación vas escoitar o Nocturno en Mib Maior Op.9 Nº2, de F. Chopin.

É unha obra chea de emoción e beleza.

Permite imaxinarnos unha noite de lúa chea e estrelas que nos guían.

Fíxate nas imaxes do seguinte carrusel.

Trátase dun musicograma.

Está desordenado.

A primeira imaxe é coa que remata a obra.

Volve escoitar esta composición e ordena o musicograma.

Máis abaixo tes algunhas pistas.

## Audio

audio/mpeg

## Pista 1

Fíxate que tanto as estreliñas, como as pingas e as liñas do vento, están indicando o pulso.

## Audio

audio/mpeg

## Pista 2

Ten en conta que hai melodías que se repiten, e por tanto correspóndense con imaxes iguais ou parecidas. Os elementos do musicograma tamén se repiten e, ao igual que as melodías, teñen máis "ornamentos".

## Audio

audio/mpeg

## Pista 3

Observa que cada tarxeta ten unha letra na súa esquina superior esquerda. Esa letra identifica melodías que soan igual ou moi parecidas. Os números que as acompañan indican a vez na que aparecen: B1 vai estar nalgún lugar antes que B2.

## Audio

audio/mpeg

## Pista 4

Do mesmo xeito que na anterior pista, a letra A tamén indica a vez na que aparece. A primeira é a orixinal, e logo cada nova vez que soa (modificada con máis adornos), vai engadindo un apóstrofo ata chegar ao A'''.

## Audio

audio/mpeg

# Ordena o musicograma

Agora que escoitaches a obra con atención e xa tes claro cando debe ir cada imaxe do musicograma, ordena as tarxetas para que coincidan coa estrutura do Nocturno Op.9 nº 2 de F. Chopin.

%E9%B0%E6%EB%E2%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%DD%E0%F6%F7%FC%F3%B0%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FB%FC%E1%E6%E0%E7%F1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%AE%E2%AC%D3%F5%FD%E0%F3%B2%E3%E7%F7%B2%F7%E1%F1%FD%FB%E6%F3%F1%FA%F7%E1%B2%F3%B2%FD%F0%E0%F3%B2%F1%FD%FC%B2%F3%E6%F7%FC%F1%FBa%FC%B2%F7%B2%EA%F3%B2%E6%F7%E1%B2%F1%FE%F3%E0%FD%B2%F1%F3%FC%F6%FD%B2%F6%F7%F0%F7%B2%FB%E0%B2%F1%F3%F6%F3%B2%FB%FF%F3%EA%F7%B2%F6%FD%B2%FF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%BE%B2%FD%E0%F6%F7%FC%F3%B2%F3%E1%B2%E6%F3%E0%EA%F7%E6%F3%E1%B2%E2%F3%E0%F3%B2%E3%E7%F7%B2%F1%FD%FB%FC%F1%FB%F6%F3%FC%B2%F1%FD%F3%B2%F7%E1%E6%E0%E7%E6%E7%E0%F3%B2%F6%FD%B2%DC%FD%F1%E6%E7%E0%FC%FD%B2%DD%E2%BC%AB%B2%FC%28%B2%A0%B2%F6%F7%B2%D4%BC%B2%D1%FA%FD%E2%FB%FC%BC%AE%BD%E2%AC%B0%BE%B0%E1%FA%FD%E5%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E1%FA%FD%E5%C1%FD%FE%E7%E6%FB%FD%FC%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%FB%E6%FB%FC%F7%E0%F3%E0%EB%B0%A8%E9%B0%E1%FA%FD%E5%D1%FE%E7%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F1%FE%E7%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F5%F7%D1%FE%E7%F7%B0%A8%A6%A2%BE%B0%E1%FA%FD%E5%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FF%F7%E1%E1%F3%F5%F7%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%B0%EF%BE%B0%E2%FA%E0%F3%E1%F7%E1%D5%F3%FF%F7%B0%A8%C9%E9%B0%F1%F3%E0%F6%E1%B0%A8%C9%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A6%AB%AB%A2%A1%A4%A5%A3%A5%A5%A5%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A3%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A3%A4%AA%AA%A0%AB%AA%A2%A5%A2%A5%A3%AB%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A0%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A3%A7%A0%A3%AB%A4%A4%AB%A6%A4%A6%AA%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A1%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A3%A7%AA%A7%A7%A6%A6%AB%AB%A6%AB%A6%AB%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A6%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A1%A4%A7%A3%A4%A2%A0%A1%A5%A5%A1%A4%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A7%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A3%A3%AA%A2%A4%A5%A4%A6%AA%A2%A6%AA%A4%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A4%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A3%A4%A5%AB%AB%A3%A2%A6%A2%A2%AB%A5%A2%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%A5%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%A5%A3%A5%AB%A3%A1%A4%A1%A4%A4%AA%A2%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%AA%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%BE%E9%B0%FB%F6%B0%A8%AB%A7%A4%A7%A6%AB%A0%A5%A4%AA%A0%A7%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A0%BE%B0%EA%B0%A8%A2%BE%B0%EB%B0%A8%A2%BE%B0%F3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%FE%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E7%E0%FE%B0%A8%B0%E0%F7%E1%FD%E7%E0%F1%F7%E1%BD%DF%E7%E1%FB%F1%FD%F5%E0%F3%FF%F3%CD%AB%BC%F8%E2%F5%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F7%C6%F7%EA%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%A2%A2%A2%A2%A2%A2%B0%BE%B0%F0%F3%F1%F9%F1%FD%FE%FD%E0%B0%A8%B0%B1%F4%F4%F4%F4%F4%F4%B0%EF%CF%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%C4%FD%FE%E4%F7%B2%F3%B2%F7%E1%F1%FD%FB%E6%F3%FE%F3%B2%F7%B2%F4%7F%EA%F3%E6%F7%B2%F0%F7%FC%B2%FC%F3%E1%B2%E2%FB%E1%E6%F3%E1%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%B0%A8%B0%DF%FD%FB%B2%F0%F7%FC%B3%B2%D6%F7%E1%F1%E7%F0%E0%FB%F1%FA%F7%E1%B2%F3%B2%F7%E1%E6%E0%E7%E6%E7%E0%F3%B2%F6%F3%B2%FD%F0%E0%F3%BC%B0%BE%B0%F6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%D6%F7%F4%FB%FC%FB%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%DA%FB%E6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F3%E7%F6%FB%FD%D7%E0%E0%FD%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E2%FA%E0%F3%E1%F7%B0%A8%B0%B0%EF%CF%BE%B0%FB%E1%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%A3%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D0%E7%E6%E6%FD%FC%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%B0%D5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%E0%F7%E2%F7%F3%E6%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D4%F7%F7%F6%D0%F3%F1%F9%B0%A8%B0%B0%BE%B0%E6%F7%EA%E6%D3%F4%E6%F7%E0%B0%A8%B0%B0%BE%B0%F1%F3%E1%F7%C1%F7%FC%E1%FB%E6%FB%E4%F7%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F4%F7%F7%F6%D0%F3%F1%F9%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F8%F7%D4%D0%B0%A8%A3%A2%A2%BE%B0%F1%E7%E1%E6%FD%FF%DF%F7%E1%E1%F3%F5%F7%E1%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%E2%F7%E0%F1%F7%FC%E6%F3%F8%F7%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%A3%A2%A2%BE%B0%E6%FB%FF%F7%C1%FA%FD%E5%C1%FD%FE%E7%E6%FB%FD%FC%B0%A8%A1%BE%B0%E6%FB%FF%F7%B0%A8%A2%BE%B0%E4%F7%E0%E1%FB%FD%FC%B0%A8%A3%BC%A7%BE%B0%FF%F3%EA%C5%FB%F6%E6%FA%B0%A8%E6%E0%E7%F7%BE%B0%F1%F3%E0%F6%DA%F7%FB%F5%FA%E6%B0%A8%A0%A2%A2%BE%B0%E1%E6%F3%E0%E6%D3%E7%E6%FD%FF%F3%E6%FB%F1%F3%FE%FE%EB%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%FD%E0%F6%F7%E0%F7%F6%D1%FD%FE%E7%FF%FC%E1%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F5%F3%FF%F7%D1%FD%FE%E7%FF%FC%E1%B0%A8%A2%BE%B0%F7%E4%F3%FE%E7%F3%E6%FB%FD%FC%B0%A8%F4%F3%FE%E1%F7%BE%B0%F7%E4%F3%FE%E7%F3%E6%FB%FD%FC%DB%D6%B0%A8%B0%B0%BE%B0%FB%F6%B0%A8%B0%A0%A2%A0%A7%A7%A0%A1%A3%AA%A3%A4%A1%A1%BF%A3%A0%A2%B0%BE%B0%E6%EB%E2%F7%B0%A8%A3%BE%B0%FF%E1%F5%E1%B0%A8%E9%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F0%FF%FB%E6%B0%A8%B0%D7%FC%E4%FB%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FE%E7%F7%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%D3%B2%E2%FB%E1%E6%F3%B2%7B%A8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%F6%F7%D3%F1%F1%F7%E1%E1%B0%A8%B0%D1a%F6%FB%F5%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%F1%F7%E1%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%D3%F5%F3%FB%FC%B0%A8%B0%CA%FD%F5%F3%E0%B2%FD%E7%E6%E0%F3%B2%E4%F7%E8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%C1%E6%F3%E0%E6%B0%A8%B0%C2%E0%F7%FF%F3%B2%F3%E3%E7%7F%B2%E2%F3%E0%F3%B2%EA%FD%F5%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%E0%E0%FD%E0%E1%B0%A8%B0%D7%E0%E0%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DA%FB%E6%E1%B0%A8%B0%D3%F1%F7%E0%E6%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%B0%DF%FB%FC%FB%FF%FB%E8%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DF%F3%EA%FB%FF%FB%E8%F7%B0%A8%B0%DF%F3%EA%FB%FF%FB%E8%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FB%E4%F7%B0%A8%B0%C4%FB%F6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D4%E7%FE%FE%C1%F1%E0%F7%F7%FC%B0%A8%B0%C2%F3%FC%E6%F3%FE%FE%F3%B2%D1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%EA%FB%E6%D4%E7%FE%FE%C1%F1%E0%F7%F7%FC%B0%A8%B0%C1%F3%7F%E0%B2%F6%F7%B2%E2%F3%FC%E6%F3%FE%FE%F3%B2%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%E7%FF%C3%E7%F7%E1%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%DCh%FF%F7%E0%FD%B2%F6%F7%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%FD%DB%FF%F3%F5%F7%B0%A8%B0%C2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%B2%E1%F7%FC%B2%FB%FF%F3%EA%F7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%FD%FE%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DE%FD%E1%F7%C6%B0%A8%B0%C2%F7%E0%F6%FB%F1%FA%F7%E1%B2%A1%A1%A2%B2%E2%E7%FC%E6%FD%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F7%E1%B0%A8%B0%D1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%D7%EA%F1%F7%FE%F7%FC%E6%F7%B3%B2%EE%B2%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%EE%B2%DF%FD%FB%B2%F0%F7%FC%B3%B2%EE%B2%C2%F7%E0%F4%F7%F1%E6%FD%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D4%F3%FB%FE%E7%E0%F7%E1%B0%A8%B0%DC%FD%FC%B2%F7%E0%F3%B2%FB%E1%FD%B3%B2%EE%B2%DB%FC%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%DC%FD%FC%B2%7B%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B2%EE%B2%C1%F7%FC%E6%7F%FF%FD%FE%FD%B3%B2%EE%B2%D7%E0%E0%FD%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%E0%EB%D3%F5%F3%FB%FC%B0%A8%B0%DC%F7%F1%F7%E1%FB%E6%F3%E1%B2%E2%FD%FE%FD%B2%FF%F7%FC%FD%E1%B2%E7%FC%B2%B7%E1%B7%B2%F6%F7%B2%E0%F7%E1%E2%FD%E1%E6%F3%E1%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%E1%B2%E2%F3%E0%F3%B2%F1%FD%FC%E1%F7%F5%E7%FB%E0%B2%F3%B2%FB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%F1%FBa%FC%BC%B2%C4%FD%FE%E4%F7%B2%E6%F7%FC%E6%F3%FE%FD%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D7%FC%F6%D5%F3%FF%F7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%FC%E6%F7%E1%B2%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F1%FD%FF%F7%F1%F7%B2%F3%B2%E2%F3%E0%E6%FB%F6%F3%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F1%FD%E0%F7%C1%F1%FD%E0%FF%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%FC%FD%FC%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%E2%FD%E0%E3%E7%F7%B2%F7%E1%E6%F3%B2%E2s%EA%FB%FC%F3%B2%FC%FD%FC%B2%F4%FD%E0%FF%F3%B2%E2%F3%E0%E6%F7%B2%F6%E7%FC%B2%E2%F3%E3%E7%F7%E6%F7%B2%C1%D1%DD%C0%DF%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%B0%A8%B0%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%E6%FB%FD%FC%B0%A8%B0%DB%FC%F4%FD%E0%FF%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%CB%FD%E7%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%E7%E6%FA%FD%E0%B0%A8%B0%D3%E7%E6%FD%E0%7F%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DD%FC%FE%EB%C1%F3%E4%F7%D3%E7%E6%FD%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%F3%E1%F7%B2%F6%F7%E1%E2%FD%FB%E1%B2%F6%F7%B2%F1%F3%F6%F3%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%BC%B2%C1a%B2%E1%F7%B2%E2%FD%F6%F7%B2%EA%FD%F5%F3%E0%B2%E7%FC%FA%F3%B2%E4%F7%E8%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F3%E4%F7%D3%E7%E6%FD%B0%A8%B0%D3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%F3%E1%F7%B2%F3%E7%E6%FD%FF%F3%E6%FB%F1%F3%FF%F7%FC%E6%F7%B2%F6%F7%E1%E2%FD%FB%E1%B2%F6%F7%B2%F1%F3%F6%F3%B2%E2%E0%F7%F5%E7%FC%E6%F3%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%F7%E4%F7%E0%F3%FE%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%C2a%F6%F7%E1%F7%B2%F5%F3%E0%F6%F3%E0%B2%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%E6%F3%FC%E6%F3%E1%B2%E4%F7%F1%F7%E1%B2%F1%FD%FF%FD%B2%E1%F7%B2%E3%E7%F7%FB%E0%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%CB%FD%E7%DE%F3%E1%E6%C1%F1%FD%E0%F7%B0%A8%B0%D3%B2h%FE%E6%FB%FF%F3%B2%E2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%B2%F5%F3%E0%F6%F3%F6%F3%B2%7B%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%F1%E6%FB%E6%EB%D1%FD%FF%E2%FE%EB%B0%A8%B0%CA%F3%B2%E0%F7%F3%FE%FB%E8%F3%F1%FA%F7%E1%B2%F7%E1%E6%F3%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%BC%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FE%F3%EB%C1%F7%E4%F7%E0%F3%FE%C6%FB%FF%F7%E1%B0%A8%B0%C2a%F6%F7%E1%F7%B2%E0%F7%F3%FE%FB%E8%F3%E0%B2%F7%E1%E6%F3%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E6%F3%FC%E6%F3%E1%B2%E4%F7%F1%F7%E1%B2%F1%FD%FF%FD%B2%E1%F7%B2%E3%E7%F7%FB%E0%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FE%FD%E1%F7%B0%A8%B0%C2%F7%F1%FA%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%E7%F6%FB%FD%B0%A8%B0%D3%E7%F6%FB%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%FB%FF%F7%DD%E4%F7%E0%B0%A8%B0%DD%B2%E6%F7%E7%B2%E6%F7%FF%E2%FD%B2%F4%FB%FC%F3%FE%FB%E8%FD%E7%BC%B2%C6%7B%FC%E6%F3%FD%B2%F6%F7%B2%FC%FD%E4%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%FE%FE%D3%E6%E6%F7%FF%E2%E1%B0%A8%B0%D7%E1%F5%FD%E6%F3%F1%FA%F7%E1%B2%E6%FD%F6%FD%E1%B2%FD%E1%B2%FB%FC%E6%F7%FC%E6%FD%E1%B3%B2%C2%E0%FD%F0%F3%B2%F6%F7%B2%FC%FD%E4%FD%B0%BE%B0%FF%F5%E1%D3%FE%FE%C2%FA%E0%F3%E1%F7%E1%B0%A8%B0%DD%E0%F6%F7%FC%F3%F1%FA%F7%E1%B2%E6%FD%F6%F3%E1%B2%F3%E1%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%E1%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%E6%E6%F7%FF%E2%E6%E1%B0%A8%B0%C6%F7%FC%E6%F3%E6%FB%E4%F3%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%E7%FF%F0%F7%E0%E1%D3%E6%E6%F7%FF%E2%E1%B0%A8%B0%DCh%FF%F7%E0%FD%B2%F6%F7%B2%F3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%E1%B2%E2%F7%FC%F6%F7%FC%E6%F7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C0%F7%F0%FD%FD%E6%B0%A8%B0%C0%F7%FB%FC%FB%F1%FB%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%FB%F7%E1%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FA%F7%F1%F9%B0%A8%B0%D1%FD%FF%E2%E0%FD%F0%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%DC%F7%EA%E6%C2%FA%E0%F3%E1%F7%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E1%F7%F5%E7%FB%FC%E6%F7%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D1%FD%FC%E6%FB%FC%E7%F7%B0%A8%B0%D1%FD%FC%E6%FB%FC%E7%F3%E0%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FD%E1%FB%E6%FB%FD%FC%E1%B0%A8%B0%C2%FD%E1%FB%F1%FBa%FC%E1%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%F3%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%FE%FE%DD%D9%B0%A8%B0%CA%F7%FC%FB%F3%FE%B3%B2%C6%FD%F6%FD%B2%F1%FD%E0%E0%F7%F1%E6%FD%B3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%D3%F5%F3%FB%FC%B0%A8%B0%C6%7B%FC%E6%F3%FD%B2%F6%F7%B2%FC%FD%E4%FD%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C7%FC%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F7%F6%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%FC%FD%FC%B2%F1%FD%FF%E2%FE%F7%E6%F3%F6%F3%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F4%E7%FE%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%E1%E7%E2%F7%E0%F3%F6%F3%BC%B2%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%A8%B2%B7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C7%FC%E1%E7%F1%F1%F7%E1%E1%F4%E7%FE%D3%F1%E6%FB%E4%FB%E6%EB%B0%A8%B0%D3%F1%E6%FB%E4%FB%F6%F3%F6%F7%B2%FC%FD%FC%B2%E1%E7%E2%F7%E0%F3%F6%F3%BC%B2%C2%E7%FC%E6%E7%F3%F1%FBa%FC%A8%B2%B7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C2%FA%E0%F3%E1%F7%E1%B0%A8%B0%D4%E0%F3%E1%F7%E1%B0%BE%B0%FF%E1%F5%C6%EB%E2%F7%D5%F3%FF%F7%B0%A8%B0%DD%E0%F6%F7%FC%F3%B0%EF%EF
0 1 2 3 4 5 6 7 8
O navegador non é compatible con esta ferramenta.

# Un coello moi musical

Unha das principais diversións da clase media no Romanticismo foi a ópera. As representacións eran puntos de encontro e incluso momentos para facer negocios. Construíronse teatros por toda Europa.

En Italia cultivouse o Bel canto onde os intérpretes, a través do seu virtuosismo vocal, facían chegar un grandioso abano de emocións vividas polos seus personaxes. Ditos intérpretes eran admirados e seguidos pola sociedade do momento (divos e divas).

Tal é o caso de O barbeiro de Sevilla considerada a mellor comedia das comedias de todas as óperas escritas. Nela, unha parella de namorados contan coa axuda de Fígaro, un peculiar barbeiro sevillano que non ten desperdicio.

Moi consciente desta situación foi o coello máis famoso da animación.

Presta moita atención.

## Lectura facilitada

No Romanticismo a xente adoitaba ir á ópera no seu tempo de lecer.

Construíronse teatros por toda Europa.

A sociedade do momento admiraba aos cantantes e ás cantantes de ópera (divos e divas).

O Barbeiro de Sevilla é considerada a mellor comedia das comedias de todas as óperas escritas.

Nela, unha parella de namorados contan coa axuda de Fígaro, un peculiar barbeiro sevillano.

Bugs Bunny é agora Fígaro.

Presta moita atención.

## Audio

audio/mpeg

No Romanticismo o piano chegou a moitos dos fogares da época, sendo un dos instrumentos nos que máis se cultivou o virtuosismo interpretativo.

Boa testemuña deste feito foi tamén o noso coello aínda que se lle presenta algún que outro problema.

## Lectura facilitada

Bugs Bunny tocando o piano, un instrumento moi importante no Romanticismo.

Parece que ten algún problema.

Fíxate!

## Audio

audio/mpeg

Logo de viaxar polo Romanticismo da man de Bugs Bunny, que opinión tes da música desta época?

Non foron poucos os directores de cine que incluíron a música "romántica" nas súas obras.

Coñeces algúns exemplos máis?

Coméntao co resto do grupo.

## Lectura facilitada

Que che parece usar a música do Romanticismo para os debuxos animados?

Coñeces algún exemplo máis?

Coméntao co resto do grupo.

## Audio

audio/mpeg

# Para saber máis

## O Romanticismo

A música do Romanticismo persegue principalmente a expresión das emocións dun xeito intenso.

A natureza, a lúa, os mitos, a maxia, os soños, a felicidade e o amor foron as principais fontes de inspiración.

A música caracterízase por:

- Unha maior liberdade na estrutura das formas musicais.
- As melodías tórnanse máis cantables con disonancias e cambios de tono enriquecendo a harmonía.
- A orquestra medra e con ela o protagonismo da sección de vento.
- O piano ten un papel destacado nas composicións, aparecen os primeiros intérpretes virtuosos.
- A conexión con outras artes, especialmente coa literatura, dan lugar a novas composicións como a música programática ou os poemas sinfónicos.

## Contexto social

O Romanticismo emerxe nun momento de profundos cambios en Europa e cuestiona o poder da razón fronte á intuición e as emocións individuais.

A liberdade, igualdade e fraternidade da revolución francesa levan consigo a defensa da soberanía popular. O poder reside no pobo, que o exerce a través dos seus representantes elixidos por sufraxio universal.

As clases medias teñen un maior acceso á formación.

Dentro das artes destaca a literatura con figuras universais das letras como:

- Lord Byron (Gran Bretaña)
- Goethe (Alemaña)
- Víctor Hugo (Francia)

En España destacan:

José de Espronceda, Gustavo Adolfo Bécquer e José Zorrilla.

## Compositores

A produción musical no Romanticismo foi moi extensa sendo un dos repertorios máis interpretados e cun grande número de compositores.

Austria:

- Ludwig van Beethoven

Francia:

- Héctor Berlioz

Polonia:

- Frédéric Chopin

Hungría:

- Franz Liszt

Alemaña:

- Richard Wagner
- Johannes Brahms

Italia:

- Giuseppe Verdi
- Gioachino Rossini

## Lectura facilitada

O Romanticismo

A música do Romanticismo é moi expresiva.

A natureza, a literatura e o amor foron as principais fontes de inspiración.

A música caracterízase por:

- As melodías son máis cantables con disonancias e cambios de tono .
- A orquestra faise máis grande e son importantes os instrumentos de vento.
- O piano é o instrumento protagonista.
- A conexión con outras artes.

Contexto social

O Romanticismo ten lugar nun momento de grandes cambios en Europa.

O poder reside no pobo, que o exerce a través dos seus representantes elixidos por sufraxio universal.

As clases medias teñen un maior acceso á formación.

Dentro das artes destaca a literatura con figuras universais das letras como:

- Lord Byron (Gran Bretaña)
- Goethe (Alemaña)
- Víctor Hugo (Francia)

En España destacan:

José de Espronceda, Gustavo Adolfo Bécquer e José Zorrilla

Compositores

Austria:

- Ludwig van Beethoven

Francia:

- Héctor Berlioz

Polonia:

- Frédéric Chopin

Hungría:

- Franz Liszt

Alemaña:

- Richard Wagner
- Johannes Brahms

Italia:

- Giuseppe Verdi
- Gioachino Rossini

## Audio

audio/mpeg

## Grazas por unha nova aventura

Fuches quen de participar da historia de Martiño enchoupadiña de paixón e beleza.

Achegácheste ao Romanticismo da man do piano e o musicograma.

Cando chegues á fase 4 serás capaz de ordenar todo o conto e coñecer así o transcorrer da historia da música.

Segue así! cada vez estás máis preto de acadar o reto.

## Audio

audio/mpeg

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Non-comercial Compartir igual 4.0

Feito con eXeLearning (Nova xanela)