# 3.3. Técnicas secas

## Glosario

## Atenuación

Definición:

  Redución gradual da intensidade dun trazo ou cor para crear transicións suaves na representación do volume.

Exemplo:

  Se queres unha transición de negro a gris, usa o recurso da atenuación.

## Bosquexo

Definición:

  Debuxo preliminar que serve como base para o traballo final. Nas técnicas secas, o bosquexo permite establecer as proporcións e estruturas básicas antes de detallar.

Exemplo:

  Antes de facer un cadro, os pintores fan bosquexos.

## Brillo

Definición:

  Parte do debuxo onde a luz incide directamente, xerando a zona máis clara do obxecto. É esencial para representar o tridimensionalidade.

Exemplo:

  Un brillo na pupila contribúe a darlle volume ao debuxo dun ollo.

## Contraste

Definición:

  Diferenza entre as zonas claras e escuras dun debuxo. Un contraste ben traballado axuda a destacar os volumes.

Exemplo:

  O branco e o negro son as cores que máis contrastan entre si.

## Esfumado

Definición:

  Técnica que permite suavizar os trazos e transicións entre tons mediante o uso de dedos, esfuminos.

Exemplo:

  O pintor Leonardo Da Vinci era un gran mestre do esfumado.

## Gradación

Definición:

  Transición progresiva entre tons claros e escuros nun debuxo, o que axuda a crear sensación de profundidade e volume.

Exemplo:

  O ceo ten diferentes gradacións de cor no amencer.

## Lapis de grafito

Definición:

  Ferramenta básica de debuxo seco que permite diferentes tons segundo a súa dureza. Os lapis máis brandos (B) son ideais para sombras, mentres que os máis duros (H) úsanse para detalles finos.

Exemplo:

  Un lapis 3H é bastante duro, e un 3B bastante brando.

## Trama

Definición:

  Técnica de sombreado que consiste en superpoñer liñas en diferentes direccións para crear texturas e variacións de tonalidade.

Exemplo:

  Para dar volume a figura, podes utilizar unha trama de diferentes cores e grosores de liña.

# Que son as técnicas secas?

As técnicas secas son aquelas que non requiren auga nin outros líquidos para aplicarse. En lugar diso, trabállase directamente sobre o soporte, como o papel, utilizando materiais sólidos como lapis de cores, ceras, carboncillos ou xices. Estas técnicas son moi usadas no debuxo porque permiten controlar ben os trazos e traballar con precisión. Hoxe imos centrarnos en dúas das técnicas secas máis utilizadas: os lapis de cores e as ceras.

## Lectura facilitada

As técnicas secas son aquelas que non requiren líquidos para aplicarse.

Trabállase directamente sobre o papel, utilizando materiais sólidos como lapis de cores, ceras, carboncillos ou xices.

Estas técnicas son moi usadas no debuxo porque permiten controlar ben os trazos e traballar con precisión.

Hoxe imos centrarnos en dúas das técnicas secas máis utilizadas: os lapis de cores e as ceras.

## Audio

audio/wav

# Os lapis de cores

Os lapis de cores están compostos por un corpo de madeira que recubre unha mina de pigmento coloreado mesturado cun aglutinante que lles dá a súa consistencia. Utilízanse para crear debuxos e composicións nunha ampla variedade de cores, permitindo a creación de degradados, matices e efectos visuais que achegan riqueza cromática ás obras.

Estes lapis son ideais para aprender a manexar a cor, explorar combinacións cromáticas e experimentar con distintas técnicas de sombreado e volume. Grazas á súa versatilidade e facilidade de uso, son unha ferramenta fundamental para desenvolver a creatividade e a destreza manual.

## Lectura facilitada

Os lapis de cores están feitos de madeira que recubre unha mina de color.

Utilízanse para crear debuxos e composicións nunha ampla variedade de cores. Permiten facer degradados, matices e efectos visuais.

Estes lapis son ideais para aprender a manexar a cor, explorar combinacións cromáticas e experimentar con distintas técnicas de sombreado e volume.

Son unha ferramenta fundamental para desenvolver a creatividade e a destreza manual.

## Audio

audio/wav

## Materiais

## Lapis de cores

Recoméndase dispoñer dunha caixa que inclúa unha ampla gama de cores para ter máis opcións nas composicións.

## Papel de debuxo

O papel debe ser de boa calidade e cun peso adecuado para soportar a aplicación de varias capas de cor sen romper nin dobrarse.

## Afialapis

Un afialapis de boa calidade é esencial para manter a punta dos lapis afiada e lograr trazos precisos.

## Esfumino

Para suavizar os trazos e crear transicións de cor máis suaves. Poden usarse bastonciños de algodón como alternativa.

## Goma de borrar

Unha goma branca suave axuda a corrixir erros sen danar o papel.

## Técnicas básicas

## Cor Uniforme

Consiste en aplicar a cor de maneira constante e uniforme, asegurándose de cubrir toda a superficie sen deixar espazos en branco.

## Degradado

Lógrase aplicando a cor de maneira gradual, pasando dun ton máis escuro a un máis claro. Isto axuda a crear sensación de profundidade e volume.

## Mestura de cores

Consiste en aplicar unha cor sobre outro para crear tons novos e engadir riqueza cromática. Esta técnica é útil para sombrear e dar matices aos debuxos.

## Tramado

Utilízanse liñas paralelas ou cruzadas para crear texturas e sombras. Dependendo da densidade das liñas, pódense lograr efectos máis claros ou escuros.

## Sombreado

Implica aplicar máis presión en certas áreas do debuxo para escurecelas, creando así sombras que achegan volume e realismo.

## Propiedades

Os lapis de cores teñen varias propiedades que os fan unha ferramenta única para o debuxo artístico:

## Pigmentación

A calidade do pigmento determina a intensidade da cor. Os lapis de cores de alta calidade teñen pigmentos máis vibrantes e duradeiros.

## Dureza da mina

A mina pode ser máis dura ou máis branda. As minas brandas permiten unha aplicación máis suave e cores máis intensas, mentres que as minas duras son ideais para detalles precisos.

## Resistencia á luz

As cores dalgúns lapis son máis resistentes á exposición á luz, o que evita que se desvanezan co tempo.

## Solubilidade

Algúns lapis son acuarelables, o que significa que se poden suavizar con auga para crear efectos de acuarela.

# As ceras

As ceras de cores son un material artístico moi utilizado no ámbito escolar e na arte infantil. Trátase de barras ou lapis compostos principalmente por cera (de abella ou cera sintética) e pigmentos de cor. Grazas á súa textura suave e a súa capacidade para cubrir grandes superficies de forma rápida, as ceras son ideais para experimentar coas cores e desenvolver a creatividade desde idade temperá.

Este material permite realizar trazos precisos ou amplas áreas de cor, e o seu uso é accesible tanto para principiantes como para artistas máis avanzados. Ademais, ao ser un material seco, non hai risco de derrames ou manchas como ocorre coas pinturas líquidas.

As ceras evolucionaron co tempo, e hoxe en día podemos atopar diversos tipos como as ceras brandas, ceras duras e ceras ao óleo, cada unha con propiedades específicas que as fan aptas para diferentes técnicas e efectos.

## Lectura facilitada

As ceras de cores son moi utilizadas no ámbito escolar.

Trátase de barras compostas principalmente por cera (de abella ou cera sintética) e pigmentos de cor.

As ceras son ideais para experimentar coas cores e desenvolver a creatividade desde idade temperá.

Permiten realizar trazos precisos ou amplas áreas de cor.

O seu uso é accesible tanto para principiantes como para artistas máis avanzados.

Ao ser un material seco, non hai risco de derrames ou manchas como ocorre coas pinturas líquidas.

Hoxe en día podemos atopar diversos tipos:

- As ceras brandas.
- Ceras duras.
- Ceras ao óleo.

Cada unha con propiedades específicas que as fan aptas para diferentes técnicas e efectos.

## Audio

audio/wav

## Consellos prácticos para traballar con ceras

- Non apretar demasiado forte ao principio, xa que é mellor aplicar varias capas lixeiras para controlar o resultado.

- Manter as ceras limpas para evitar mesturar cores de forma non desexada.

- Experimentar con diferentes tipos de papel para descubrir como varía o efecto das ceras segundo a superficie.

- Probar combinacións de técnicas para lograr resultados máis creativos e orixinais.

## Audio

audio/wav

## Materiais

## Ceras

Poden ser ceras duras ou ceras brandas, dependendo das técnicas que se queiran aplicar.

## Papel

Preferentemente de gran fino ou medio para facilitar o esvaramento da cera.

## Papel protector

Para evitar ensuciar a mesa.

## Esfumo

Para técnicas de esfumado, pódese usar un esfumino ou un pano.

## Espátula

Para raspar a cera e crear texturas, en técnicas máis avanzadas.

## Técnicas básicas

## Cor uniforme

Consiste en encher unha área cunha cor de maneira uniforme, aplicando a cera con movementos suaves e constantes. É importante manter unha presión uniforme para que a cor se vexa homoxénea.

## Superposición de cores

Pódense superpoñer diferentes capas de cor para crear novos tons. Ao aplicar unha cor sobre outra, é posible conseguir efectos de sombreado ou transicións de cor.

## Esfumado

Para lograr un efecto suave e degradado, pódese esfumar a cera cos dedos, un pano de papel ou un esfumino. Esta técnica é moi útil para crear sombras ou efectos de volume.

## Propiedades

## Suavidade

As ceras son suaves ao contacto co papel, o que permite trazos fluídos e unha boa cobertura da cor. As ceras brandas teñen unha textura máis cremosa, mentres que as ceras duras permiten un maior control nos detalles.

## Brillo e opacidade

As cores das ceras adoitan ser moi vivos e posúen un acabado brillante. As ceras teñen un alto poder de cubrición, o que permite crear cores intensas e sólidos.

## Resistencia á auga

A maioría das ceras non son solubles en auga, o que significa que non se disolven nin manchan ao entrar en contacto con líquidos. Isto fanias ideais para traballos duradeiros.

## Durabilidade

As ceras non se secan nin se deterioran co tempo, o que as converte nun material moi duradeiro.

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Non-comercial Compartir igual 3.0

Creado con eXeLearning (Ventana nueva)