# 3.5. Alimentación saudable

# Glosario

## Alimentación

Definición:

  Proceso de comer cando unha persoa ten fame.

Exemplo:

  A nena tiña fame e alimentouse cun puré.

## Código QR

Definición:

  Os códigos QR (Quick Response) son códigos de barras, que poden almacenar todo tipo de información, como unha URL, SMS, E-mail, Texto etc. Co uso de teléfonos intelixentes ou SmarthPhone estes códigos QR están agora moi de moda.

Exemplo:

  Na biblioteca do instituto hai códigos QR con coas normas que hai que seguir para levar un libro para a casa.

## Nutrición

Definición:

  Procesos que ocorren no corpo despois de comer, é dicir, a obtención, asimilación e dixestión dos nutrientes polo organismo.

Exemplo:

  As persoas deben ter unha nutrición equilibrada para que o corpo absorba nutrientes de calidade.

## Xornada de convivencia

Definición:

  Unha xornada de convivencia é unha seria de actividades realizadas nun día, no que o alumnado participa en diversas actividades sobre unha ou varias temáticas nas que se fomenta a igualdade, a inclusión, a cooperación e as aprendizaxes nesas temáticas.

Exemplo:

  Imos realizar no noso instituto unha xornada de convivencia sobre hábitos saudables coas nosas familias.

# Sodes o que comedes

Todo o aprendido ata agora está moi ben, pero queda un último capítulo desta formación moi moi importante: a alimentación.

Por que? Porque o que unha persoa come é a enerxía do seu corpo. De que serve realizar actividade física diariamente, se despois o que comedes non axuda?

Os hábitos alimenticios serán outro aspecto no que formaredes ás vosas familias durante a xornada de convivencia saudable. Pero antes diso, aprenderedes vos os aspectos máis importantes sobre unha alimentación saudable.

Atentos e atentas!

## Lectura facilitada

Queda un último capítulo desta formación moi moi importante:

- A alimentación.

Por que?

Porque o que unha persoa come é a enerxía do seu corpo.

De que serve realizar actividade física diariamente, se despois o que comedes non axuda?

Formaredes ás vosas familias durante a xornada de convivencia saudable.

Formaredes aos participantes en hábitos saudables.

Aprenderédesvos os aspectos máis importantes sobre unha alimentación saudable.

Atentos e atentas!

## Audio

audio/wav

# Alimentación e nutrición

Neste capítulo da vosa formación, ides coñecer os conceptos máis importantes sobre os hábitos alimenticios.

Un bo adestrador e adestradora persoal debe coñecer e diferenciar os seguintes conceptos:

- Alimentación: A alimentación é un conxunto de actos voluntarios e conscientes que inclúe a elección, preparación e inxestión de alimentos. É o conxunto de alimentos que comedes e que vos dan a enerxía e os nutrientes necesarios para vivir e manter unha boa saúde. Inflúen factores culturais.
- Nutrición: A nutrición é o proceso polo cal o voso corpo usa os alimentos que comedes para obter enerxía, crecer, e funcionar correctamente. Comprende a dixestión, absorción e utilización dos mesmos por parte dos tecidos e órganos. A nutrición tamén axuda a protexer o corpo de enfermidades. É un proceso inconsciente e involuntario.
- Alimento: Un alimento é todo aquilo que comedes ou bebedes para nutrirvos, como froitas, verduras, carne, peixe, pan etc.
- Nutriente: Un nutriente é unha substancia dos alimentos que o corpo necesita para funcionar ben. Existen diferentes tipos de nutrientes, como os carbohidratos, as proteínas, as graxas, as vitaminas e os minerais.

Esta información e a que ven a continuación, axudaravos a organizar un dos stands da vosa xornada saudable.

## Lectura facilitada

Ides coñecer os conceptos máis importantes sobre os hábitos alimenticios.

Un bo adestrador e adestradora persoal debe coñecer e diferenciar os seguintes conceptos:

- Alimentación.
- Nutrición
- A nutrición.
- Alimento.
- Nutriente.

Esta información e a que ven a continuación,

axudaravos a organizar un dos stands da vosa xornada saudable.

## Audio

audio/mpeg

# Tipos de nutrientes

A alimentación é esencial para o voso corpo, pois os alimentos que consumides proporcionan os nutrientes necesarios para que se poda vivir e manter unha boa saúde.

A saúde depende directamente dos nutrientes que se obteñen a través dos alimentos. Para asegurar que o corpo funcione correctamente, necesítanse diferentes tipos de nutrientes que axudan a crecer, manter a enerxía e realizar as actividades diarias. Estes nutrientes, aínda que se dividen en diferentes categorías, macronutrientes e micronutrientes, traballan xuntas para mantelo en bo estado.

A continuación, coñeceredes os distintos tipos de nutrientes que se consumen a diario e como cada un deles cumpre un papel importante na vosa alimentación e benestar.

## Lectura facilitada

A alimentación é esencial para o voso corpo.

Os alimentos que consumides proporcionan os nutrientes necesarios para que se poda vivir e manter unha boa saúde.

A saúde depende directamente dos nutrientes que se obteñen a través dos alimentos.

Para asegurar que o corpo funcione correctamente, necesítanse diferentes tipos de nutrientes que axudan a crecer, manter a enerxía e realizar as actividades diarias.

Estes nutrientes, aínda que se dividen en diferentes categorías:

- Macronutrientes.
- Micronutrientes.

Ambos traballan xuntos para mantelo en bo estado.

A continuación, coñeceredes os distintos tipos de nutrientes que se consumen a diario e como cada un deles cumpre un papel importante na vosa alimentación e benestar.

## Audio

audio/wav

## Macronutrientes

Os macronutrientes son os nutrientes que o corpo necesita en grandes cantidades para obter enerxía e realizar as súas funcións vitais.

Os tres tipos principais de macronutrientes son:

- Carbohidratos: son a principal fonte de enerxía. Exemplos: pan, arroz, pasta, cereais.
- Proteínas: axudan a construír e reparar os músculos e outros tecidos. Exemplos: carne, peixe, ovos, legumes.
- Graxas: son tamén unha fonte de enerxía e axudan a protexer os órganos. Exemplos: aceite de oliva, aguacate, froitos secos.

## Lectura facilitada

Os macronutrientes son os nutrientes que o corpo necesita en grandes cantidades para:

- Obter enerxía.
- Realizar as súas funcións vitais.

Os tres tipos principais de macronutrientes son:

- Carbohidratos: principal fonte de enerxía.
  - Exemplos: pan, arroz, pasta, cereais.
- Proteínas: axudan a construír e reparar os músculos e outros tecidos.
  - Exemplos: carne, peixe, ovos, legumes.
- Graxas: fonte de enerxía e axudan a protexer os órganos.
  - Exemplos: aceite de oliva, aguacate, froitos secos.

## Audio

audio/wav

## Micronutrientes

Os micronutrientes son nutrientes que o corpo necesita en pequenas cantidades, pero son igualmente importantes para o seu correcto funcionamento.

Inclúen:

- Vitaminas: axudan ao corpo a realizar funcións como a defensa contra infeccións ou a síntese de enerxía. Exemplos: vitamina C (naranxas, kiwis) ou vitamina D (sol, peixe).
- Minerais: son importantes para a saúde dos ósos, os dentes e o sistema nervioso. Exemplos: calcio (lácteos, legumes), ferro (carne, espinacas).

## Lectura facilitada

Os micronutrientes son nutrientes que o corpo necesita en pequenas cantidades.

Inclúen:

- Vitaminas: axudan ao corpo a realizar funcións como a defensa contra infeccións ou a síntese de enerxía.
  - Exemplos: vitamina C (laranxas, kiwis) ou vitamina D (sol, peixe).
- Minerais: son importantes para a saúde dos ósos, os dentes e o sistema nervioso.
  - Exemplos: calcio (lácteos, legumes), ferro (carne, espinacas).

## Audio

audio/wav

# A hidratación

A hidratación é o proceso de consumir auga ou outros líquidos para manter o corpo provisto de auga. A auga é esencial para moitas funcións do corpo, como regular a temperatura, transportar os nutrientes e eliminar as substancias que non necesita o corpo.

É necesaria para o organismo porque o corpo humano está composto en gran parte por auga, e sen ela, non se poderían realizar actividades como respirar, dixerir os alimentos ou mover os músculos. Ademais, a auga axuda a manter as articulacións e os órganos en bo estado, e sen unha boa hidratación, pódese sentir cansazo, dor de cabeza ou outros problemas de saúde.

Tendo claro isto, reflexionade sobre a vosa hidratación.

- Hidratádesvos o suficiente?
- E as persoas coas que vivides beben a suficiente auga?
- Coñecedes outro tipo de bebidas que poden ser saudables?

## Lectura facilitada

A hidratación é o proceso de consumir auga ou outros líquidos para manter o corpo provisto de auga.

A auga é esencial para moitas funcións do corpo:

- Regular a temperatura.
- Transportar os nutrientes.
- Eliminar as substancias que non necesita o corpo.

É necesaria para o organismo porque o corpo humano está composto en gran parte por auga.

Sen a auga, non se poderían realizar actividades como:

- Respirar.
- Dixerir os alimentos.
- Mover os músculos.

Ademais, a auga axuda a manter as articulacións e os órganos en bo estado, e sen unha boa hidratación, pódese sentir:

- Cansazo.
- Dor de cabeza
- Outros problemas de saúde.

Tendo claro isto, reflexionade sobre a vosa hidratación.

- Hidratádesvos o suficiente?
- E as persoas coas que vivides beben a suficiente auga?
- Coñecedes outro tipo de bebidas que poden ser saudables?

## Audio

audio/wav

# Actividades grupais

Agora que xa sabedes moitas cousiñas sobre alimentación, poñede os vosos coñecementos en práctica. A continuación, realizaredes en grupos unhas actividades motrices:

## Xogo 1

Carreira de relevos sobre alimentación saudable

Cos grupos feitos na fase 2, repasaranse os contidos sobre alimentación durante uns 5 minutos. Ao rematar de repasar, sairedes por parellas e iredes ata os conos que tedes máis adiante (cada grupo terá un cono verde e outro vermello). Alí atoparedes varias tarxetas con conceptos vencellados á alimentación e nutrición.

Debedes coller só unha tarxeta e colocala no cono correspondente: se o concepto ou alimento é saudable, metémolo no cono verde, e se está vencellado cunha alimentación non saudable metédelo no cono vermello.

Só se introduce unha tarxeta cada vez, e dáse o relevo unha vez que se chega ao punto de saída do voso grupo.

Aos vosos postos... xa!

## Xogo 2

Carreira de orientación saudable

Nesta actividade faredes unha xincana saudable mantendo os mesmos grupos.

Cada grupo levará un mapa e un bolígrafo, e fará un percorrido, onde terá que atopar diversos códigos/balizas e apuntar a información contida nesas balizas. Toda a información atopada ten que ver con alimentación saudable e equilibrada.

Cando cada grupo finalice o seu percorrido, reuniranse no punto de encontro para poñer en común a información obtida.

## Xogo 3

Un prato saudable

Nesta actividade elaboraredes un prato saudable para os mestres e mestras do voso centro educativo.

Logo de ter aprendido diferentes conceptos vencellados á alimentación, nutrición, hidratación, exercicio físico, pautas de descanso e hábitos saudables, ides ver o paso a paso desta actividade:

1. Repasaredes os diferentes grupos alimenticios (macronutrientes e micronutrientes) e a súa importancia na alimentación, o equilibrio entre nutrientes e unha axeitada hidratación. Repasaredes tamén en que consiste unha alimentación sa e equilibrada, distinguindo entre comida real e ultraprocesados.

2. Veredes exemplos de pratos saudables.

3. Faredes unha choiva de ideas sobre pratos saudables, tendo en conta posibles alerxias e/ou intolerancias.

4. En grupos, elaboraredes un prato saudable para un membro do voso grupo. Para isto, debedes falar con ese compañeiro ou compañeira, preguntarlle se ten algunha alerxia e/ou intolerancia a algún alimento, como adoita ser a súa alimentación para comprobar se ten hábitos alimenticios saudables ou convén facerlle recomendacións.

5. O prato que elaboraredes debe conter proporcións equilibradas de hidratos de carbono, proteínas e lípidos, incluíndo verduras, hortalizas, froita...

6. Unha vez rematado o prato, faredes unha posta en común sobre as elaboracións, explicando por que elixistes eses alimentos.

# Xerador de códigos QR

Se necesitas crear códigos QR para a carreira de orientación podes usar esta aplicación para crear os teus propios códigos QR.

# Xerador de código QR (con estilo)

Título:
Ligazón ou código:
Imaxe para o interior
Texto inferior:
Color
Forma:
Tamaño:

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Atribución Non-comercial Compartir igual 4.0

Creado con eXeLearning (Ventana nueva)