# competencia_media2.html

Competencia media

- Fonética e fonoloxía
- A lingua escrita e a lingua oral
  - O alfabeto galego
  - Para saberes máis
    - A arbitrariedade do código
- Sistema fonolóxico galego
  - Comproba os teus coñecementos
- Sistema vocálico
  - Competencia básica
    - Aprende e practica
    - Autoavaliación
  - Repaso do acento diacrítico
    - Exercicios de acentuación diacrítica
  - Competencia media
    - Exercicio de acentuación diacrítica (repaso)
  - Competencia alta
    - Repaso: Verbos con alternancia vocálica no radical
    - Exercicios timbre vocálico 1
    - Exercicio timbre vocálico 2
    - Acentuación diacrítica
- Sistema consonántico
  - Competencia básica
  - Competencia media
    - Autoavaliación
  - Competencia alta
    - Comproba os teus coñecementos
    - Practica e aprende
  - Autoavaliación de fonética e fonoloxía
  - Exercicios globais

« Anterior | Seguinte »

# Competencia media

## Os puntos de articulación das consoantes

Bilabial: prodúcese contacto entre o labio superior e inferior: /b/, /p/, /m/

Labiodental: o beizo inferior roza os dentes superiores: /f/

Linguodental: a lingua toca os dentes superiores: /d/, /t/

Linguoalveolar: a lingua toca os alvéolos (a enxiva superior): /s/, /n/, /l/, /r/

Palatal: a lingua roza o padal: /Š/, /ĉ/, /ň/ e / λ /

Velar: a parte posterior da lingua móvese cara oa veo do padal: /K/, /g/, / ŋ /

## Practica

Indica o punto de articulación dos seguintes fonemas:

/p/ prezo Espazos (1): JXUwMDNhJXUwMDBiJXUwMDA1JXUwMDBkJXUwMDAzJXUwMDBiJXUwMDA4JXUwMDBk

/f/ flas Espazos (2): JXUwMDM0JXUwMDBkJXUwMDAzJXUwMDBiJXUwMDA2JXUwMDBiJXUwMDAxJXUwMDBiJXUwMDFhJXUw MDE1JXUwMDBk

/Θ/zahorí Espazos (3): JXUwMDMxJXUwMDA3JXUwMDFhJXUwMDExJXUwMDE3JXUwMDE2JXUwMDAxJXUwMDBiJXUwMDFhJXUw MDE1JXUwMDBk

/t/ tebras Espazos (4): JXUwMDNjJXUwMDAxJXUwMDBiJXUwMDFhJXUwMDE1JXUwMDBk

/r/ armar Espazos (5): JXUwMDM5JXUwMDBkJXUwMDFhJXUwMDEzJXUwMDBhJXUwMDAzJXUwMDBkJXUwMDEz

Habilitar JavaScript

## Os modos de articulación das consoantes

Oclusiva: o aire sae de golpe pola boca, despois dunha breve "oclusión": /b/, /p/, /d/, /t/, /g/ e /k/

Fricativa: o aire sae rozando, "friccionando": /f/, /Θ/, /s/, /Š/

Africada: despois dunha oclusión inicial, o aire sae da boca rozando: /ĉ/

NasaL. O aire sae pola cavidade nasal: /m/, /n/, /ň/, / ŋ /

Líquida lateral: o aire sae polos laterais da boca: /l/, / λ /

Líquida vibrante simple: / г /

Líquida vibrante múltiple: /ŕ/

## Practica

Indica o modo de articulación dos seguintes fonemas:

/b/ bramido Espazos (1): JXUwMDM3JXUwMDBjJXUwMDBmJXUwMDE5JXUwMDA2JXUwMDFhJXUwMDFmJXUwMDE3

/f/ falar Espazos (2): JXUwMDNlJXUwMDE0JXUwMDFiJXUwMDBhJXUwMDAyJXUwMDE1JXUwMDFkJXUwMDFmJXUwMDE3

/ĉ/ chan Espazos (3): JXUwMDM5JXUwMDA3JXUwMDE0JXUwMDFiJXUwMDBhJXUwMDAyJXUwMDA1JXUwMDA1

/n/ noquear Espazos (4): JXUwMDM2JXUwMDBmJXUwMDEyJXUwMDEyJXUwMDBk

/l/ alentar Espazos (5): JXUwMDM0JXUwMDBkJXUwMDE1JXUwMDExJXUwMDE3JXUwMDEzJXUwMDBk

Habilitar JavaScript

## /S/:

É un fonema consonántico linguoalveolar fricativo xordo. Na Idade Media existía tamén a súa parella sonora, que aínda se conserva en portugués. Na escrita, para representar o complexo sistema de fonemas sibilantes empregaban diversas grafías (s, ss, z, ç: saber, passo, fazer, paço); observa que a letra "z" nesa época non representaba o mesmo fonema que hoxe ( /Θ/: zapato). No galego actual só empregamos a letra "s" para representar a linguoalveolar fricativa xorda.

Este fonema ten en Galicia dúas realizacións:
- Unha realización predorsal e outra apical. É dicir, a diferenza está en que a lingua toca os alvéolos coa punta ou co predorso.

- A realización apical en posición inicial, media e final é a que se dá en zonas de non seseo: sopa, casar, papeis. É tamén o /s/ en posición final das zonas de seseo: lus, rapas.

En zonas de seseo total conviven o /s/ apical (seis) e o predorsal. A realización predorsal aparece en posición inicial e media: s apato, vou casar un xabarín. O galego estándar indica que se escriba coa letra "z" aínda que se pronuncie "s" predorsal.

## /g/ (/x/ en zonas con gheada)

O fonema consonántico oclusivo velar sonoro /g/ non é propio de toda Galicia. Nas zonas nas que está ausente existe o /x/ fonema oclusivo farínxeo xordo, que coñecemos como "gheada": ghato, ghaliña.

Observa como no Programa das Festas de Ribeira, un lugar que no se fala galego con gheada e seseo, intentan deixar moi claro o orgullo por esta característica.

Aviso moi serio da orjanisasión pra os espectadores:

A Real e ilustre cofradía da Dorna ten como prinsipal premisa evitar desjrasias en tódalas actividades orjanisadas durante a festa da Dorna, por elo rojamos aos espectadores do Jran Prix de carrilanas, eviten invadir o asfalto durante a disputa da proba, efajan caso en todo momento das indicasións pola orjanisasión (...)

## Escoita

zapatilla_01.mp3

Que pasou?

Esmagháche-lo ghato coa sapatilla.

## /r/

Estes fonemas linguoalveolares líquidos vibrantes poden ser simples ( caro) ou múltiples (rato). A diferenza estriba na vibración múltiple ou simple que realiza o ápice da lingua cando articula este fonema.

Proba ti para veres a diferenza.

## As consoantes nasais

Queres entender por que denominamos os fonemas /n/, /ň/ e / ŋ / nasais? Fai a seguinte proba:

Presiona e tapa cos dedos o nariz mentres pronuncias "m", "n" e "ñ". Notas a presión do aire tentando saír?

Tapa de novo o nariz e pronuncia agora consoantes que non son nasais, como "r", "t" ou "b". Por que agora non ocorre o mesmo? porque o aire sae pola cavidade bucal.

« Anterior | Seguinte »