# 2_bloque_central.html

2- Bloque central

- Bloques e áreas dialectais
- Mapas das isoglosas do galego
- 1- Bloque occidental
  - 1-2- Características dialectais
- 2- Bloque central
  - 2-1- Características dialectais
- 3- Bloque oriental
  - 3-1- Exercicio
- 4- Exercicios: O texto dialectal.
- 5- Exercicios interactivos de repaso
  - 5- 1- Máis exercicios
- 6- Autoavaliación
  - 5-1- Competencia básica
  - 5- 2- Competencia media
  - 5-3- Competencia alta

« Anterior | Seguinte »

# 2- Bloque central

É, xeograficamente, o máis amplo. Esténdese polo nordeste e interior da Provincia da Coruña, polo interior da de Pontevedra, e por case a totalidade das provincias de Lugo e Ourense (agás a súa franxa máis oriental). A lingua empregada neste bloque é, se cadra, a que presenta os trazos máis heteroxéneos. Este carácter pouco unitario vén dado porque é dentro dos límites do bloque central onde moitos fenómenos van marcando a transición de solucións entre o oeste e o leste do noso país. Das catro áreas deste bloque, dúas presentan trazos dialectais específicos de relevancia: a área mindoniense e a lucu-auriense.

## Trazos fonéticos

- Presencia de gheada na zona occidental.

- Ausencia case total de seseo, isto é, distinción entre /θ/ e /s/.

- Ditongo oi(t): noite, troita, loita, moito, coiro.

- Mantemento do ditongo ai diante de x: caixa, baixo.

- Comezo da palabra ca-: (salvo no centro-sur de Ourense, que é cua-): catro, cando, cal.

## Trazos morfosintácticos

- Solución das terminacións latinas –ANU, -ANA en –ao, -á ( ao para o masculino e –á para feminino (o) irmao, (a) irmá).

- Solución da terminación latina –INU en iño: paxariño, peixiño.

-Plural dos nomes acabados en –n en –s: camiós.

- Plural dos nomes acabados en –l en –les: caracoles.

Pronomes:

- Alternancia pronomes ti/tu : pronome persoal suxeito tu, agás na zona occidental.

- Distinción entre te e che.

- Uso da contracción llo (referido a el/ela) e llelo (referido a eles/a elas), agás en Ourense que se emprega llo.

Formas masculinas dos demostrativos e do pronome persoal de 3ª persoa iste, ise, aquil, il, na área lucu-auriense; formas neutras isto, iso, aquilo no norte da Coruña.

Verbos:

- Segunda persoa do sing. do Pr. Perf. Ind. da 2ª conxugación do tipo comiches.

- Presente de sub. con –e tónico aberto (andemos, collemos, partemos)

- Segundas persoas do plural do tipo Cantades (cantandes no sur de Ourense).

- Uso das formas irregulares tedes, vides, salvo en Ourense (tendes, vindes).

Neste bloque encontramos o pronome "ti" na zona máis occidental e no resto "tu". O plural das palabras rematadas en -n faise en -s (camión: camiós).

## Nas áreas

Só dúas das catro áreas deste bloque presentan trazos dialectais específicos de relevancia.

- Área mindoniense: pronomes nosoutros/-as. Presenta maior orixinalidade no léxico.

-Área lucu-auriense: formas dos demostrativos iste, ise, aquil, pronome persoal il.

## Escoita

4irmaos.mp3

Eran catro irmaos. Il era o máis pequeno e non lle gustaba herdar os zapatos dos maiores.

## Onde está Xoán?

Como se denomina a área lingüística na que está Xoán?

área Espazos (1): JXUwMDM1JXUwMDA0JXUwMDA3JXUwMDBhJXUwMDBiJXUwMDAxJXUwMDA3JXUwMDBjJXUwMDBiJXUw MDFkJXUwMDE2

Habilitar JavaScript

« Anterior | Seguinte »