O medio natural: ecosistemas. Funcións e estatística.

- O medio natural: ecosistemas. Funcións e estatística.
- 1. Introdución
  - 1.1 Descrición da unidade didáctica
  - 1.2 Coñecementos previos
  - 1.3 Obxectivos
- 2. Secuencia de actividades e contidos
  - 2.1 Ecoloxía e ecosistemas
    - 2.1.1 Relacións entre individuos dunha poboación e dunha comunidade biolóxica
    - 2.1.2 Fluxo de enerxía e materia nun ecosistema
    - 2.1.3 Niveis tróficos nos ecosistemas: produtores, consumidores e descompoñedores
    - 2.1.4 Identificación de cadeas e redes tróficas nos ecosistemas
    - 2.1.5 O ciclo da materia
    - 2.1.6 Fluxo de enerxía nun ecosistema
  - 2.2 Funcións
    - 2.2.1 Concepto de Función. Crecemento e decrecemento. Máximos e mínimos dunha función
    - 2.2.2 Táboas de valores. Representación de certas magnitudes nun eixe de coordenadas
    - 2.2.3 Exemplos de funcións
    - 2.2.4 Formas de representación
- 3. Resumo de contidos
- 4. Actividades complementarias
  - 4.1 Actividades de ciencias da natureza
  - 4.2 Actividades de matemáticas
- 5 Exercicios de autoavaliación
- 6. Solucionarios
  - 6.1 Solucións das actividades propostas
    - 6.1.1 Ciencias da natureza
    - 6.1.2 Matemáticas
  - 6.2 Solucións das actividades complementarias
    - 6.2.1 Ciencias da natureza
    - 6.2.2 Matemáticas
  - 6.3 Solucións dos exercicios da autoavaliación
- 7. Glosario
- 8. Bibliografía e recursos
- 9. Documentación para imprimir

« Anterior | Seguinte »

# 2.1.3 Niveis tróficos nos ecosistemas: produtores, consumidores e descompoñedores

Existen tres niveis tróficos ou de alimentación nos que poden actuar os seres vivos: produtores, consumidorese descompoñedores.

  Niveis tróficos dun ecosistema

Organismos produtores (autótrofos)

Corresponden cos seres vivos con alimentación autótrofa. Denomínanse así pola súa capacidade de producir materia orgánica e son a base da alimentación do resto dos organismos do ecosistema.

Son organismos produtores os vexetais, as algas e as bacterias fotosintéticas, que realizan a fotosíntese almacenando na materia orgánica que fabrican a enerxía luminosa do sol. Tamén son autótrofos as bacterias quimiosintéticas, pero o seu papel como produtores no total da biosfera é pouco importante.

Organismos consumidores (heterótrofos)

Os consumidoresson aqueles organismos con alimentaciónheterótrofa, é dicir, os organismos que obteñen a materia e a enerxía alimentándose doutros seres vivos. Non producen, xa que logo, materia orgánica nova, senón que consomen a que xa existe no ecosistema. Poden ser destes tipos:

- Consumidores primarios. Aliméntanse directamente dos produtores (os herbívoros).
- Consumidores secundarios. Aliméntanse dos consumidores primarios (os carnívoros).
- Consumidores terciarios. O seu alimento son os consumidores secundarios.

A condición de consumidorpode ser diferente, no mesmo ser vivo, dependendo do organismo do que se alimente. Así, unha aguia pode actuar como consumidor secundariocando a súa presa é un coello, xa que este é un consumidor primario, ou pode facelo como consumidor terciario, cando a súa presa é unha serpe, que é un consumidorsecundario.

Organismos descompoñedores

Son os organismos encargados de pechar o ciclo e transformar a materia orgánica en inorgánica. Destacan como organismos descompoñedores algúns fungos e bacterias que descompoñen os cadáveres, excrementos e restos orgánicos doutros seres vivos.

  Para saber máis: fitoplancto e zooplancto
  Denomínase planctoo conxunto deorganismos, nomeadamente microscópicos, que flotan en augas salgadas ou doces. Tradicionalmente o plancto divídese en: Fitoplancto: no que se inclúen os microorganismos autótrofos que realizan a fotosíntese (a palabra fito en grego significa planta). O fitoplancto está formado por bacterias e algas microscópicas. Zooplancto: formado por microorganismos heterótrofos. (A palabra zoo en grego significa animal). O zooplancto abrangue grupos moi diferentes de seres vivos, como bacterias, protozoos, medusas e especialmente fases larvarias de esponxas, moluscos, crustáceos e vermes mariños. O fitoplancto ten unha gran importancia biolóxica polos seguintes motivos: – Nos ecosistemas mariños representa o nivel trófico dos produtores a partir do que se alimenta o resto de seres vivos. Así constitúen a base da cadea trófica mariña, e son o alimento do zooplancto, entre outros. – Producen o 50 % do osíxeno necesario para a vida terrestre. – Os primeiros organismos produtores de osíxeno foron un tipo de bacterias que forman parte do fitoplancto (cianobacterias). O consumo de dióxido de carbono e a produción de osíxeno por estas bacterias durante a fotosíntese cambiou a atmosfera primitiva da Terra, rica en dióxido de carbono, por unha similar á actual, máis rica en osíxeno. Durante case 2.000 millóns de anos, ata a aparición das plantas terrestres, a fotosíntese estivo practicamente restrinxida aos mares, e eran os organismos fotosintéticos acuáticos os únicos responsables da produción de osíxeno. O fitoplancto experimentou nos últimos anos un significativo descenso debido ao aumento da radiación ultravioleta derivada do burato da capa de ozono. Observouse que baixo o burato de ozono da Antártida a produtividade do fitoplancto decreceu entre o 6 % e o 12 %. Pero o fitoplancto tamén pode ser responsable dalgúns problemas ecolóxicos cando se desenvolve demasiado: nunha situación de exceso de nutrientes e temperatura favorable, estes organismos poden multiplicarse rapidamente. Nesta situación a auga vólvese de cor verdosa, pero rapidamente (de un a dous días, dependendo da temperatura) vólvese de cor marrón, cando o plancto esgota os nutrientes e comeza a morrer. A esa altura, a descomposición máis ou menos rápida dos organismos mortos pode levar ao esgotamento do osíxeno na auga e, como consecuencia, á morte masiva de peixes e outros organismos. Esta situación pode ser natural, pero pode tamén ser debida a unha situación de contaminación causada polo depósito en exceso de nutrientes na auga. Outro caso de aumento do fitoplancto prexudicial son as chamadas mareas vermellas, nas que a auga do mar se torna de cor marrón-vermella. A causa destas mareas vermellas é o desenvolvemento de algas microscópicas que liberan toxinas na auga. Este fenómeno resulta moi prexudicial para a produción de moluscos (mexillóns, vieiras...), xa que a toxina se acumula nestes e non son actos para o consumo humano.

Actividades propostas

S4. Clasifique os seguintes seres vivos no nivel trófico que lles corresponda (produtor, consumidor ou descompoñedor):

Caracol | Espazos (1): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk |  | Fungo | Espazos (2): JXUwMDFjJXUwMDIxJXUwMDE2JXUwMDEwJXUwMDBjJXUwMDAyJXUwMDFkJXUwMDFmJXUwMDllJXUw MDk0JXUwMDAxJXUwMDBiJXUwMDFk |  | Saltón | Espazos (3): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk
Caravel | Espazos (4): JXUwMDA4JXUwMDIyJXUwMDFkJXUwMDBiJXUwMDExJXUwMDAxJXUwMDFiJXUwMDFk | Gabián | Espazos (5): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk | Víbora | Espazos (6): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk
Coello | Espazos (7): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk | Ourizo | Espazos (8): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk | Violeta | Espazos (9): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk
Fitoplancto | Espazos (10): JXUwMDA4JXUwMDIyJXUwMDFkJXUwMDBiJXUwMDExJXUwMDAxJXUwMDFiJXUwMDFk | Raposo | Espazos (11): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk | Zooplancto | Espazos (12): JXUwMDFiJXUwMDJjJXUwMDAxJXUwMDFkJXUwMDA2JXUwMDE4JXUwMDA0JXUwMDBkJXUwMDBiJXUw MDFk

Habilitar JavaScript

S5. Cal é a diferenza fundamental entre organismos produtores e consumidores?

S6. Que papel desenvolven os descompoñedores no ecosistema?

### Retroalimentación

S5.

Os organismos produtores son quen de “producir” a súa propia materia orgánica a partir da materia inorgánica e unha fonte de enerxía (son autótrofos). Os organismos consumidores obteñen a materia alimentándose da materia orgánica producida por outros seres vivos (son heterótrofos)

S6.

Os descompoñedores pechan o ciclo da materia: transforman a materia orgánica en inorgánica que é devolta ao medio para poder ser asimilada de novo polos produtores.

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Recoñecemento Non-comercial Compartir igual 3.0

« Anterior | Seguinte »