A enerxía. Razón e proporción

- A enerxía. Razón e proporción
- 1 - Introdución
  - 1.1 Descrición da unidade didáctica
  - 1.2 Coñecementos previos
  - 1.3 Obxectivos
- 2. Secuencia de contidos e actividades [ciencias da natureza]
  - 2.1 A enerxía e os cambios
  - 2.2 Formas da enerxía
    - Enerxía cinética
    - Enerxía potencial gravitacional
    - Enerxía potencial elástica
    - Enerxía química
    - Enerxía eléctrica
    - Enerxía nuclear
    - Enerxía térmica ou calorífica
    - Enerxía radiante (luminosa)
    - Enerxía sonora
  - 2.3 Unidades de enerxía
  - 2.4 Propiedades xerais da enerxía
  - 3 Secuencia de contidos e actividades [matemáticas]
    - 3.1 Razón e proporción de números
    - 3.2 Magnitudes directamente proporcionais
    - 3.3 Magnitudes inversamente proporcionais.
    - 3.4 Proporcionalidade composta
    - 3.5 Aplicacións a vida cotiá
- 4 Resumo de contidos
- 5 Actividades complementarias
  - 5.1 Actividades de reforzo [ciencia da natureza]
  - 5.2 Actividades de ampliación ciencias da natureza
  - 5.3 Actividades de reforzo [matemáticas]
  - 5.4 Actividades de ampliación [matemáticas]
- 6. Exercicios de autoavaliación
- 7. Glosario
- 8. Bibliografía e recursos
- 9. Documentación para imprimir

« Anterior | Seguinte »

# 2.4 Propiedades xerais da enerxía

Todas as formas da enerxía teñen unhas propiedades comúns, que detallamos nos puntos seguintes.

#### A enerxía pódese almacenar

- O combustible que temos no depósito do coche ten enerxía química almacenada, e así seguirá ata que non o queimemos.
- A batería dese mesmo coche ten enerxía eléctrica acumulada na espera de ser utilizada cando poñamos en marcha o motor.
- A auga embalsada nun encoro ten enerxía potencial gravitacional almacenada, que non se usará ata que a auga caia e mova as turbinas.

Daquela, a enerxía pódese gardar ou almacenar para ser usada posteriormente. Non todas as magnitudes relacionadas coa enerxía se poden almacenar; na vindeira unidade deste módulo ha ver que a calor, unha magnitude relacionada coa enerxía, non se pode gardar; e o mesmo ocorre co traballo, que estudaremos no módulo 4.

#### A enerxía transfórmase

Outra das características da enerxía é que unhas formas da enerxía se poden transformar noutras; estudaremos isto con máis detalle na próxima unidade didáctica. Vemos aquí un exemplo de sucesivas transformacións da enerxía:

- A enerxía potencial da auga nun encoro transfórmase en enerxía cinética cando cae pola canle en dirección ás turbinas.
- Nas turbinas a enerxía cinética transfórmase en enerxía eléctrica.
- A enerxía eléctrica pódese transformar logo en enerxía luminosa, sonora, calor, enerxía cinética nun motor, enerxía potencial nun guindastre que eleva unha carga, etc.

#### A enerxía consérvase

Os cambios que experimentan os corpos e no contorno débense ás transformacións da enerxía. Pero a enerxía nin se crea nin se destrúe no proceso de transformación, xa que o seu valor total permanece constante. Esta característica da enerxía é un principio físico xeral baseado na experimentación científica, chamado principio da conservación da enerxía, que di o seguinte:

A enerxía nin se crea nin se destrúe; tan só se transforma.

Por exemplo, cando a pila dunha lanterna se esgota, a enerxía química proporcionada pola pila transformouse en luz e calor. Logo, a enerxía non se perde, transfórmase noutras formas de enerxía; e dicir a enerxía globalmente consérvase.

Daquela, se unha pedra a unha certa altura ten unha enerxía potencial de 3.000 J, cando chegue ao chan toda esta enerxía transfórmase en 3.000 J de enerxía cinética. A enerxía total do corpo non cambia, só cambia a súa forma.

Así, e segundo o principio da conservación da enerxía, estamos convencidos de que a enerxía total no universo é constante: nin aumenta nin diminúe.

### Actividades propostas

S22. Poña exemplos, distintos dos mencionados, de obxectos que teñan enerxía almacenada.

### Retroalimentación

Os alimentos teñen enerxía química; o interior da terra enerxía calorífica; a corrente de auga dun río enerxía cinética; os elementos radioactivos (uranio, plutonio, etc.) teñen enerxía nuclear.

S23. Come vostede un bocadillo e logo sobe a un monte. Enumere as transformacións de enerxía que ocorren ao longo dese proceso.

### Retroalimentación

A enerxía química dos alimentos almacénase en células do seu organismo. Esta enerxía úsase para subir ao monte (enerxía cinética de movemento), de xeito que a enerxía química inicial acaba transformada en calor (o noso corpo está quente) e en enerxía potencial gravitacional (enerxía debida á altura).

S24. Para vaporizar un litro de auga líquida esta ten que recibir 2.257.000 J. O vapor producido levámolo a unha turbina que produce 2.500.000 de electricidade, condensándose a auga de novo a estado líquido. É posible este proceso? Por que?

### Retroalimentación

Non é posible, xa que non se conserva a cantidade total de enerxía: o vapor de auga cedería máis enerxía da que inicialmente absorbeu. Se este proceso fose posible, quentando e arrefriando auga repetidas veces obteriamos enerxía de balde! Sabemos que non é certo.

S25. Nun texto lemos que un meteorito, cando entra na atmosfera terrestre, ten, entre enerxía cinética e potencial gravitacional, 3 MJ (megajoules) de enerxía total. Porén, cando bate contra a terra, só ten unha enerxía cinética de 1,2 MJ. Resulta que os datos están ben. Non se cumpre aquí o principio de conservación da enerxía?

### Retroalimentación

Si que se cumpre. A enerxía inicial do meteorito transfórmase en enerxía cinética final (1,2 MJ) e tamén en moita calor, producida polo rozamento contra o aire, de aí que os meteoritos se poñan incandescentes e moitos deles cheguen a evaporar totalmente na atmosfera antes de chegar a terra.

Licenciado baixo a Licenza Creative Commons Recoñecemento Non-comercial Compartir igual 3.0

« Anterior | Seguinte »