A época das grandes tensións internacionais (1890 - 1945)

- A época das grandes tensións internacionais (1890 - 1945)
- 1 - Descrición da unidade didáctica
- 2 - Secuencia de contidos e actividades
  - 2.1 - Situación internacional entre 1890 e 1945
    - 2.1.1 - O imperialismo
    - 2.1.2 - A Primeira Guerra Mundial (1914-1918)
    - 2.1.3 - A Revolución Rusa
    - 2.1.4 - O período de entre guerras (1919-1939)
    - 2.1.5 - As revolucións científica, tecnolóxica e artística
    - 2.1.6 - A II Guerra Mundial (1939-1945)
  - 2.2 - España no século XX
    - 2.2.1 - O reinado de Afonso XIII (1902-1931)
    - 2.2.2 - A II República e a Guerra Civil (1931-1939)
    - 2.2.3 - O réxime franquista (1939-1975)
  - 2.3 - Galicia desde 1970 ata 1975
    - 2.3.1- A poboación
    - 2.3.2- A sociedade
    - 2.3.3 - A economía
    - 2.3.4 - O nacionalismo ata a fin da Guerra Civil.
- 3. - Exercicios de autoavaliación
- 4. Solucións.
  - 4.1. - Solución as actividades propostas.
  - 4.1 - Solucións autoavaliación
- 5. - Glosario
- 6. - Recursos

« Anterior | Seguinte »

# 2.2.1 - O reinado de Afonso XIII (1902-1931)

En 1902, ao cumprir 16 anos, accedeu ao trono, xurou a Constitución de 1876 e mantivo o vello sistema de alternancia dos dous partidos políticos (conservador-liberal), o que provocará o derrubamento da Restauración. Problemas diversos enturbaron o aire político:

- Partidos políticos distintos aos dous da quenda habitual e os sindicatos máis importantes opúñanse ao sistema (Partido Nacionalista Vasco, Liga Rexionalista Catalá, carlistas, PSOE, UGT, CNT, etc.), así como unha minoría de intelectuais.
- Derrotas do exército colonial en Marrocos.
- Corrupción do sistema electoral.
- Conflitos sociais provocados pola fame, salarios ínfimos, inflación e miseria no campo, sen resposta gobernamental axeitada, como a aplicada noutros países europeos, que implantaron seguros sociais, fixaron un salario mínimo e reduciron a xornada laboral.
- Terrorismo: atentados contra o rei e asasinatos de políticos.
- A Semana Tráxica de Barcelona (1909), provocada pola protesta contra a guerra de Marrocos, un forte anticlericalismo e as miserentas condicións do proletariado barcelonés, rematou con máis de 80 mortos.
- En 1917, e UGT e CNT proclaman unha folga xeral revolucionaria.

## A ditadura de Primo de Rivera (1923-1929)

En setembro de 1923 o xeneral Primo de Rivera deu un golpe de estado. Afonso XIII aceptouno: quería un goberno autoritario e concordaba coas súas ideas. Primo de Rivera, respectando a monarquía, suspendeu a Constitución e os partidos, e estableceu un réxime autoritario, concentrando para si o poder político (foto: Primo de Rivera e Afonso XIII).

| Chegou para nós o momento máis temido que esperado (porque quereriamos vivir sempre na legalidade e que ela rexa sen interrupción a vida española) de recoller as ansias, de atender o clamoroso requirimento de cantos amando a Patria non ven para ela outra salvación que liberala dos profesionais da política, dos homes que por unha ou outra razón nos ofrecen o cadro de desgrazas e inmoralidades que empezaron o ano 98 e ameazan España cun fin tráxico e deshonroso (…). Pois ben, agora imos reunir todas as responsabilidades e imos gobernar nós (…). Non temos que xustificar o noso acto, que o pobo san demanda e impón. Asasinatos de prelados, exgobernadores, axentes da autoridade, patróns, capataces e obreiros (…).
Primo de Rivera. Manifesto do golpe militar. 13 de setembro de 1923

Rematou coa guerra de Marrocos. Pero os problemas político-sociais non se solucionaron.

Actividades propostas

S19. Cite os principais problemas do reinado de Afonso XIII.

- A maioría dos partidos políticos e unha minoría de intelectuais opúñanse ao sistema; a corrupción do sistema electoral; as derrotas do exército colonial en Marrocos; os conflitos sociais; o terrorismo; a Semana Tráxica; e a folga xeral revolucionaria convocada por UXT e CNT en 1919.

S20. No manifesto do golpe de Estado de Primo de Rivera, quite as expresións que se refiran a:

- - a) O golpe é un feito que vai contra as leis establecidas.
  - b) Crítica dos gobernantes.
  - c) Medo a un enfrontamento civil.
  - d) Concentración do poder nas súas mans.
  - e) Apoio da poboación
  - f) Clima de violencia.

- a) "porque quereriamos vivir sempre na legalidade".
- b) " …dos homes que por unha ou outra razón nos ofrecen o cadro de desgrazas e inmoralidades…".
- c) "… e ameazan a España cun fin tráxico".
- d) " agora imos reunir todas as responsabilidades e imos gobernar nós".
- e) " Non temos que xustificar o noso acto,que o pobo san demanda e impón.".
- f) " Asasinatos de prelados, exgobernadores, axentes da autoridade, patróns, capataces e obreiros".

S21. Por que estaba de acordo Afonso XIII coa ditadura?

- Afonso XIII quería un goberno autoritario e asumía as ideas dos militares.

Licenciado baixo a Creative Commons Attribution Non-commercial Share Alike License 3.0

« Anterior | Seguinte »